နယူးေဒလီ။ ။ ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ မူပိုင္ခြင့္ဥပေဒမွာ ေခတ္ႏွင့္ ေလ်ာ္ညီျခင္း မရွိသည့္အတြက္ ေဆြးေႏြးညိႇႏိႈင္းသည့္ နည္းလမ္းျဖင့္သာ မူပိုင္ခြင့္ျပႆနာမ်ားကို ေျဖရွင္းေပးေနရေၾကာင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ ဂီတအစည္းအ႐ံုးမွ တာ၀န္ရွိသူမ်ားက ေျပာဆိုသည္။
ယခုတည္ရွိေနသည့္ မူပိုင္ခြင့္ဥပေဒမွာ အဂၤလိပ္ ၿဗိတိသွ်လက္ထက္၌ ေရးဆဲြခဲ့ေသာ ဥပေဒျဖစ္သျဖင့္ မူပိုင္ခြင့္ ျပႆနာမ်ားအေပၚ ထိေရာက္စြာ အျပစ္ေပးႏိုင္ျခင္း မရိွေသာေၾကာင့္ ေဆြးေႏြးညိႇႏႈိင္းသည့္ နည္းျဖင့္သာ ေျဖရွင္းေနေၾကာင္း ေျပာဆိုျခင္း ျဖစ္သည္။
''ဒါေၾကာင့္ မူပိုင္ခြင့္ျပႆနာတခု ျဖစ္လာရင္ မူပိုင္သမားနဲ႔ တရားမ၀င္ အသံုးျပဳတဲ့လူ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္ကို ႐ုံးမွာေခၚၿပီး ညိႇႏိႈင္းေျဖရွင္းတဲ့ နည္းနဲ႔ပဲ သြားေနၾကတယ္ဗ်'' ဟု ဂီတအစည္းအ႐ုံးမွ တဲြဖက္ အေထြေထြ အတြင္းေရးမွဴး ေတးေရးဆရာ ေမာင္သစ္မင္းက မဇၥ်ိမကုိ ေျပာသည္။
''ၿဗိတိသွ်လက္ထက္က ဥပေဒ အခုထိရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ မက်င့္သံုးႏိုင္ေတာ့ဘူး။ ကိုယ့္မူပိုင္ခြင့္ ခ်ဳိးေဖာက္ခံရလို႔ တရားမ၀င္ လုပ္တာကို တရားစဲြမယ္ဆိုရင္ေတာင္ ထိေရာက္တဲ့ ျပစ္ဒဏ္မ်ဳိး မခ်မွတ္ႏိုင္ေတာ့ဘဲ ဒဏ္ေငြေလးက နည္းနည္းေလး ျဖစ္ေနတာမ်ဳိးေပါ့၊ ဥပမာ ဒဏ္ေငြ ၅၀ က်ပ္ ဆိုတာမ်ဳိး။ ဥပေဒက အရမ္းေဟာင္းေနၿပီခင္ဗ်'' ဟု သူက ဆက္ေျပာသည္။
ယခုအခါ ျမန္မာအာဏာပိုင္မ်ားက ဆြစ္ဇာလန္ႏိုင္ငံ ဂ်ီနီဗာၿမိဳ႕အေျခစိုက္ ကမၻာ့ မူပိုင္ခြင့္ဆိုင္ရာ အဖြဲ႔ - WIPO ၏ စည္းမ်ဥ္းဥပေဒမ်ားကို ကိုးကားထားသည့္ ေခတ္ႏွင့္ ေလ်ာ္ညီေသာ မူပိုင္ခြင့္ ဥပေဒတရပ္ ေရးဆြဲလ်က္ရွိၿပီး ၂၀၁၃ ခုႏွစ္တြင္ ျပ႒ာန္းက်င့္သံုးႏိုင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ဂီတအစည္းအ႐ံုး အဆိုအရ သိရသည္။
မူပိုင္ခြင့္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ခံစားခြင့္အျဖစ္ မႏၱေလး FM မွ ၿပီးခဲ့သည့္ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလမွ စတင္ကာ ေတးသီခ်င္းတပုဒ္ကို တႀကိမ္ထုတ္လႊင့္လွ်င္ ၁၂၀၀ က်ပ္ႏႈန္းျဖင့္ သီခ်င္းႏွင့္ သက္ဆိုင္သည့္ ေတးေရး၊ ေတးဆို၊ တီးခတ္သူႏွင့္ ထုတ္လုပ္သူတို႔အား ေပးေနၿပီျဖစ္ေၾကာင္း ဂီတအစည္းအ႐ံုးမွ စုေပါင္း စီမံခန္႔ခဲြမႈေကာ္မတီ (Collective Management Committee) – CMC အဖြဲ႔၀င္ ေတးသံရွင္ ႏဲြ႔ယဥ္၀င္းက မဇၥ်ိမကို ေျပာသည္။
မႏၱေလး FM က ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္ စက္တင္ဘာလမွ ဒီဇင္ဘာလအထိ ထုတ္လႊင့္ခဲ့သည့္ သီခ်င္းမ်ားကို အႀကိမ္ အေရအတြက္အလိုက္ စာရင္းဇယားမ်ားျဖင့္ CMC သို႔ ေပးပို႔ကာ က်သင့္ေငြမ်ားကို ျပန္လည္ေပးေခ်ခဲ့ေၾကာင္းႏွင့္ ယခုႏွစ္အတြက္လည္း ၄ လ တႀကိမ္ႏႈန္းျဖင့္ ဆက္လက္၍ ေပးေခ်သြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
ေတးေရး၊ ေတးဆို ေဆာင္းဦးလိႈင္က “ၿပီးခဲ့တဲ့ ႏွစ္ကုန္ခါနီး ၃ လ အတြင္း သူတို႔ လႊင့္တဲ့အထဲမွာ က်ေနာ့္ သီခ်င္းေလးေတြလည္း ပါလို႔ ၃ လစာ ဆိုခ ၆ ေသာင္း ရပါတယ္။ ေရးခ က ၈ ေသာင္းေလာက္ ရမယ္ ခင္ဗ်” ဟု ေျပာသည္။
စစ္အစိုးရပိုင္ ႐ုပ္ျမင္သံၾကားလိုင္း တခုျဖစ္သည့္ MRTV - 4 ကလည္း ယခုႏွစ္အတြင္း ၎တို႔၏ ႐ုပ္သံလိုင္းအတြက္ ေတးဂီတ ပညာရွင္မ်ားကို ထိုက္သင့္သည့္ အႏုပညာေၾကးမ်ားျဖင့္ ေခၚယူအသံုးျပဳေနသည္။
ကိုေဆာင္းဦးလႈိင္က “ျမန္မာႏုိင္ငံမွာလည္း မူပိုင္ခြင့္ကို နည္းနည္းေတာ့ တန္ဖိုးထားလာၿပီဗ်။ ဒီလပိုင္းထဲမွာ MRTV – 4 အတြက္ က်ေနာ့္သူငယ္ခ်င္း ဂီတပညာရွင္ေတြ သြား႐ုိက္တဲ့အခါ သူတို႔ကို ထိုက္သင့္တဲ့ အႏုပညာေၾကး ေပးၿပီးေတာ့ ႐ိုက္လာၾကတာကို ေတြ႔ရတယ္” ဟု ေျပာသည္။
CMC မွာ အႏုပညာရွင္မ်ား၏ ရပိုင္ခြင့္မ်ားအတြက္ အသံလႊင့္ဌာန၊ ႐ုပ္သံလႊင့္ဌာနႏွင့္ အႏုပညာရွင္တုိ႔ၾကားတြင္ တာ၀န္ယူ ေဆာင္ရြက္ေပးေနသည့္ အဖဲြ႔တခု ျဖစ္သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ယခုအခါ ရန္ကုန္ စီးတီး FM၊ မႏၱေလး စီးတီး FM ႏွင့္ စစ္ေတြ စီးတီး FM တို႔ ထုတ္လႊင့္လ်က္ရွိၿပီး၊ ေနာက္ထပ္ဖြင့္လွစ္မည့္ ခ်ယ္ရီ FM၊ ပဥၥ၀တီ FM ႏွင့္ ေရႊ FM တို႔ကလည္း အဆိုပါ မူပိုင္ခြင့္အတြက္ ခံစားခြင့္ေပးရန္ CMC အား ကမ္းလွမ္းထားသည္။
စီးတီး FM လိုင္းမ်ားႏွင့္ ဂီတပညာရွင္မ်ား၊ အဆိုေတာ္မ်ား၊ ေတးေရးဆရာမ်ား၊ ထုတ္လုပ္သူမ်ားအၾကား ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္ လက္ခံသည့္ အႏုပညာေၾကး ေပးေခ်မႈမ်ားႏွင့္ ထိုကဲ့သို႔ ျပဳလုပ္ရန္ တာစူေနၿပီျဖစ္ေသာ္လည္း မူပိုင္ခြင့္ကို အေလးမထားဘဲ သီခ်င္းစီဒီမ်ား၊ ဗီစီဒီေခြမ်ားကို ေကာ္ပီကူး ေရာင္းခ်မႈသည္ ျမန္မာျပည္တ၀န္း က်ယ္ျပန္႔စြာ ဆက္လက္ ေပၚေပါက္ေနဆဲ ျဖစ္သည္။