ရန္ကုန္ (မဇၩိမ) ။ ။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အေရွ႕ေတာင္အာရွေဒသတြင္း က်န္းမာေရး အသံုးစရိတ္ အျမင့္မားဆံုးတြင္ ရွိေနၿပီး အသံုးစရိတ္၏ ၈၇ % မွာ လူမမာမ်ား မိမိတို႔ ဖာသာအိတ္စိုက္ သံုးစြဲေနရျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း အစီရင္ခံစာ တရပ္က ဆိုသည္။
၂ဝဝ၉-၂ဝ၁ဝ ဘ႑ာႏွစ္အတြင္း စစ္တမ္း ေကာက္ယူထားၿပီး ထြက္ေပၚလာသည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ကေလးသူငယ္မ်ား အေျခအေန သံုးသပ္ခ်က္ အစီရင္ခံစာအရ သိရွိရျခင္း ျဖစ္သည္။
“လက္ရွိ ေအာက္ေျခ လူတန္းစား အမ်ားစုက တေန႔ဝင္ေငြ က်ပ္ ၁,၅ဝဝ ဝန္းက်င္မွာ ရွိေနတယ္။ ေနထိုင္မေကာင္း လို႔ ရပ္ကြက္ထဲက ေဆးခန္းကိုသြားရင္ အနိမ့္ဆံုး က်ပ္ ၃,ဝဝဝ ဝန္းက်င္ ရွိတယ္” ဟု ရပ္ကြက္ေဆးခန္းတခုတြင္ အကူသူနာျပဳ လုပ္ေနသူ မေအးေအးေထြး က ဆိုသည္။
အထူးကုေဆးခန္း တခုတြင္ သာမန္ေရာဂါတခုအတြက္ ျပသလိုပါက ဆရာဝန္ စမ္းသပ္ခမွာ က်ပ္ ၄,ဝဝဝ ခန္႔ ေပး ရၿပီး၊ သူနာျပဳခ၊ အရံသူနာျပဳခ၊ အခန္းခ စသည့္ စရိတ္မ်ားအပါအဝင္ ပ်မ္းမွ် က်ပ္ ၁ဝ,ဝဝဝ မွ ၁၅,ဝဝဝ ခန္႔အထိ ကုန္က်ႏိုင္ေၾကာင္း အထူးကု ေဆးခန္းတြင္ ဖ်ားနာေရာဂါကုသဖူးသူ တဦးထံမွ သိရသည္။
“လူအမ်ားစု အားထားေနရတဲ့ ရပ္ကြက္ ေဆးခန္းေလးေတြမွာေတာင္ ေငြေၾကးကုန္က်မႈက က်ပ္ ၃,ဝဝဝ၊ ၄,ဝဝဝ ဆိုေတာ့ တေထာင္ဖိုး ေဆး ၃ ခြက္ ေရာင္းတဲ့ ရပ္ကြက္ထဲက စပ္ေဆးဆိုင္ေတြကို လူအမ်ားစုက အားကိုးလာၾက
ျခင္းျဖစ္တယ္” ဟု ၎က ေျပာသည္။
လက္ရွိအေျခအေနတြင္ သားဖြားဆရာမခန္႔ထားမႈ ႏႈန္းမ်ာ လူဦးေရ ၄,ဝဝဝ ေက်ာ္တြင္ သားဖြားဆရာမ ၁ ဦး ႏႈန္းသာ ရွိေနၿပီး လက္ေထာက္ က်န္းမာေရးမႉးမွာလည္း လူဦးေရ ၄,ဝဝဝ ဝန္းက်င္တြင္ ၁ ဦး ႏႈန္းသာ ရွိေနသည္။
“က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈအေနနဲ႔ ေက်းလက္ေဒသ၊ ေဝးလံတဲ့ ေဒသနဲ႔ နယ္စပ္ ေဒသေတြမွာ ပိုၿပီး အားနည္းပါ တယ္။ ဒီလိုေဒသေေတြနဲ႔ ပိုၿပီး ဆင္းရဲတဲ့ မိသားစုေတြထဲက ကေလးသူငယ္ေတြနဲ႔ အမ်ဳိးသမီးေတြမွာ က်န္းမာေရး ဆိုးရြားမႈေတြ ပိုၿပီး ၾကံဳၾကရပါတယ္” ဟု နယ္စပ္ၿမိဳ႕တခုတြင္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ေနသူ ဆရာဝန္ တဦးက ေျပာ သည္။
လက္ရွိအစိုးရ၏ က်န္းမာေရး သံုးစရိတ္ေတြမွာလည္း လြန္စြာ နည္းပါးလ်က္ရွိေၾကာင္း အစီရင္ခံစာက ဆိုသည္။
“ဆရာဝန္ၾကီးေတြအေနနဲ႔ ၁ ရက္ထဲမွာ လူနာေပါင္း ရာခ်ီ ကုေနၾကရတယ္။ ဆရာဝန္နဲ႔ လူနာအခ်ဳိးက ဘယ္လိုမွ မျဖစ္သင့္ဘူး။ ထိေရာက္ ကုသမႈရွိမရွိ တိမ္းေစာင္းလြဲေခ်ာမႈ ရွိမရွိ ဘယ္သူမွ မသိႏိုင္ဘူး။ ဒီလိုျဖစ္လာတာ ႏွစ္ေပါင္း အေတာ္ၾကာလာၿပီ။ ျဖစ္သင့္တာက ေရာဂါ တခုစီနဲ႔ ဆိုင္တဲ့ ကၽြမ္းက်င္ဆရာဝန္ေတြ စဥ္ဆက္မျပက္ ေမြးထုတ္သင့္ ပါတယ္” ဟု စာေရးဆရာ - ဆရာဝန္ တဦးက ဆိုသည္။
က်န္းမာေရး ဝန္ၾကီးဌာန ေအာက္တြင္ အထူးကုဆရာဝန္ ၁,၈၅၃ ဦး၊ လက္ေထာက္ ဆရာဝန္ ၂,၈၉၆ ဦး၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ျပည္သူ႔ က်န္းမာေရး ေရာဂါႏိွမ္နင္းေရး ဌာနမ်ားတြင္ ၆၃၃ ဦး၊ စုစုေပါင္း ၅,၃၈ဝ ဦး ရွိေၾကာင္း သိရွိရသည္။
