ျမန္မာျပည္ငလ်င္ႏွင့္ ေဘးအႏၱရာယ္ ထိန္းခ်ဳပ္ေရး အစီအမံမ်ား(၃)

.

ျမန္မာျပည္ အေရွ႕ပိုင္း

ေမၿမိဳ႕ငလ်င္ (၁၉၁၂)ႏွင့္ ေက်ာက္ၾကမ္း ျပတ္ေရြ႕

လြန္ခဲ့ေသာ နွစ္ ၁၀၀ ခန္႔က ရွမ္းကုန္းျမင့္ အေနာက္ျခမ္း ယခု ျပင္ဦးလြင္ႏွင့္ ေနာင္ခ်ိဳၿမိဳ႕မ်ား အနီးတစ္ဝိုက္ကို ဗဟိုျပဳကာ အင္အားျပင္း ငလ်င္ၾကီးတစ္ခု လႈပ္ခဲ့သည္။ ငလ်င္လႈပ္ခ်ိန္သည္ ၁၉၁၂ ေမ ၂၃၊ နံနက္ ၉ နာရီခန္႕ ျဖစ္သည္။ ထိုငလ်င္ကို အိႏၵိယ ႏိုင္ငံ ကိုလံဘို ငလ်င္စခန္းက မွတ္တမ္း တင္ႏိုင္ခဲ့သည္။ ငလ်င္လိႈင္းပံုကို ပံု (၁)၌ ၾကည့္ႏိုင္သည္။

ပံု (၁) ၁၉၁၂ ေမ ၂၃ ငလ်င္၏ ငလ်င္လိႈင္းပံု။ (Brown, 1917)

ထို ငလ်င္လိႈင္းပံုအရ ငလ်င္အရြယ္အစားသည္ ရစ္ခ်တာတန္ဖိုး (၈.၀) Richter Magnitude (8.0) ဟု ဆိုသည္။ အာဘီႏွင့္ ႏိုဂူခ်ီ (Abe and Noguchi, 1983) တို႕က ေျမျပင္လိႈင္း မွတ္တမ္းပံု မ်ားကို ျပန္လည္ ဆန္းစစ္ကာ ပမာဏ (၇.၇) ဟု ျပထားသည္။ ဘေရာင္း (Brown, 1917) ၏ မွတ္တမ္းအရ ၁၉၁၂ ေမလ ၁၈ နံနက္ ၃ နာရီ ေလာက္က အင္အား အသင့္အတင့္ ရွိေသာငလ်င္ လႈပ္သည္ဟု ဆိုသည္။ ထို႕ေနာက္ ငလ်င္ေလးမ်ား ၾကိဳးၾကား ၾကိဳးၾကား လႈပ္ေနရာက ေမလ ၂၁ ေန႕လည္ ၃ နာရီ ဝန္းက်င္၌ ငလ်င္ျပင္း လႈပ္သည္။ တကယ္တန္း အင္အားၾကီး ငလ်င္က ေနာက္ ၂ ရက္အၾကာ ေမလ ၂၃ နံနက္ ၉ နာရီ ဝန္းက်င္၌ လႈပ္သည္။ ေမျမိဳ႕မွ ေနာင္ခ်ိဳသြား ရထားလမ္း မိုင္တိုင္ ၄၅၀ (ေမျမိဳ႕မွ ၂၉ မိုင္)၊ ေက်ာက္ၾကမ္းရြာအနီး ရထားလမ္းပိုင္း အခ်ိဳ႕ေကြးေကာက္ကုန္ သည္။ တာေပါင္လည္း ျပိဳက်ကာ အေရွ႕ဖက္သို႕ ၅ေပခန္႕ ေလ်ာဆင္း သြားသည္။ ေက်ာက္လံုးမ်ား (တန္ခ်ိန္ ၃၀၀ ခန္႕ဟု ခန္႕မွန္းၾကသည္) ျပိဳက်ကာ ရထားလမ္း ပိတ္သြားသည္။

ငလ်င္ဗဟိုခ်က္ႏွင့္ အနီးဆံုးဟု ယူဆရသည့္ ေနရာသည္ ေနာင္ခ်ိဳျမိဳ႕နယ္ ေက်ာက္ၾကမ္းရြာ၊ ျမင္းျဖဴရြာ မ်ား ျဖစ္သည္။ ျမင္းျဖဴရြာ၏ အေနာက္ဖက္ ၂မိုင္ခန္႕သြားလွ်င္ ေက်ာက္ၾကမ္း ျပတ္ေရြ႕ ကမ္းပါးကို ေတြ႕ႏိုင္ျပီး ထိုကမ္းပါးတစ္ေလ်ာက္ ေနရာအေတာ္မ်ားမ်ား ျပိဳက်ကာ ေခ်ာင္းငယ္မ်ား ပိတ္ဆို႕ကုန္သည္ဟု ဆိုသည္။ ေရပြက္ျခင္း၊ ေျမေပ်ာ္ျခင္း၊ သဲမႈတ္ျခင္း စသည့္ ငလ်င္ဗဟိုခ်က္ႏွင့္ နီးေသာေနရာမ်ား၌ ျဖစ္ေလ့ရွိေသာ ေဖၚျပခ်က္မ်ားကို ျမင္းျဖဴရြာ အနီး၌ ေတြ႕ရသည္။ ဤငလ်င္သည္ ေက်ာက္ၾကမ္းျပတ္ေရြ႕ လႈပ္ရွားမႈႏွင့္ ဆက္စပ္ျပီး ငလ်င္ဗဟိုခ်က္မွာ ေျမျပင္ထိခိုက္မႈ အမ်ားဆံုး ရွိေသာ ေက်ာက္ၾကမ္းရြာႏွင့္ ျမင္းျဖဴရြာ တစ္ဝိုက္အတြင္းသာ ျဖစ္ႏိုင္သည္။ ထိုစဥ္က အနီးဆံုး ငလ်င္ဖမ္းစက္မွာ အိႏၵိယႏိုင္ငံ ကိုလံဘို ျဖစ္သျဖင့္ ငလ်င္ဗဟိုခ်က္ ခန္႕မွန္းခ်က္ လြဲေခ်ာ္မႈ ရွိႏိုင္ သည္။ ငလ်င္ဗဟိုခ်က္ကို ေတာင္ၾကီးျမိဳ႕ အေနာက္ ေျမာက္ဖက္ ၂၅ ကီလိုမီတာခန္႕အကြာ အေရွ႕ ေလာင္ဂ်ီတြတ္ ၉၇ ႏွင့္ ေျမာက္လတၱီတြတ္ ၂၁ ဟု ေဖၚျပ ထားသည္။ ဘေရာင္း (Brown, 1917) ၏ ကြင္းဆင္း တိုင္းတာခ်က္မ်ားအရ လည္းေကာင္း၊ ေျမမ်က္ႏွာ သြင္ျပင္ ေဖၚျပခ်က္မ်ားအရ လည္းေကာင္း၊ ငလ်င္ဗဟိုခ်က္သည္ ျမင္းျဖဴရြာအေနာက္ဖက္ ေတာင္ၿပိဳမႈ အၾကီးအက်ယ္ ျဖစ္ခဲ့သည့္ ေနရာဟုသာ ဆံုးျဖတ္သည္။

ဘေရာင္း၏ မွတ္တမ္းအရ ေမျမိဳ႕ (ယခု ျပင္ဦးလြင္) ၌ အေတာ္ ထိခိုက္သည္။ ထိုစဥ္က အိမ္မ်ားသည္ အုတ္စီ ေဆာက္ထားျပီး ငလ်င္ဒဏ္ ခံႏိုင္ရည္ နည္းပံုရသည္။ အိမ္ေျခ အေဆာက္အဦ အားလံုးနီးပါးပင္ ထိခိုက္ ပ်က္စီးသြားပံုရသည္။ ေနာင္ခ်ိဳလည္း ထိုနည္းတူစြာပင္ ထိခိုက္သည္။ ဘုရား ေစတီ ၆၀ ေက်ာ္ ပ်က္သည္။ မႏၱေလး၌လည္း အေတာ္ပ်က္သည္။ အုတ္ႏွင့္ ေဆာက္ေသာ အေဆာက္အဦမ်ား အႀကီးစား ျပင္ဆင္ရသည္ဟု ဆိုသည္။ ေစ်းခ်ိဳေတာ္ နာရီစဥ္၊ ေရစဥ္ႀကီးမ်ား တိမ္းေစာင္း ကုန္သည္။ ဘုရားေစတီ အေတာ္မ်ားမ်ားလည္း ပ်က္၍ ျပင္ရသည္။ မိုးကုတ္၊ သပိတ္ က်င္း၊ မိုးမိတ္၊ သီေပါ၊ ဆီဆိုင္ ျမိဳ႕မ်ား၌လည္း အုတ္တိုက္ အေဆာက္အဦမ်ား ပ်က္သည္။ ဘုရား ေစတီမ်ား ျပိဳသည္။ ရွမ္းျပည္ေတာင္ပိုင္း ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕ ၌လည္း ပ်က္စီး ထိခိုက္မႈရွိသည္။ အုတ္တိုက္ မ်ားမွာ ပလာစတာ မခိုင္ အက္ကြဲကုန္သည္ဟု ဆိုသည္။ ေစတီေတာ္ ထိပ္ပိုင္းမ်ား ျပိဳက်သည္။ ဟဲဟိုး၊ ေညာင္ေရႊလည္း မလြတ္။ ေညာင္ေရႊျမိဳ႕နယ္၌ အိမ္ျပိဳက် မႈမ်ား ရွိသည္။

ေညာင္ေရႊသည္ ေက်ာက္ၾကမ္း ျပတ္ေရြ႕ေပၚမွ ျမိဳ႕ ျဖစ္သည္။ ထို႕ေၾကာင့္ ငလ်င္ဗဟိုခ်က္ ႏွင့္ ေဝးေသာ္လည္း အျခားျမိဳ႕မ်ားထက္စာလွ်င္ ပိုခံရပံု ရွိသည္။ အင္းေလးကန္၌ ေရလိႈင္းထသည္ဟု ဆိုသျဖင့္ အေသးစား ဆူနာမီ ျဖစ္ပံုရသည္။ လိြဳင္ေကာ္ဖက္၌လည္း အုတ္ႏွင့္ ေဆာက္ေသာ အေဆာက္ အဦမ်ား အက္သည္ဟု ေဖၚျပထားသည္။ ငလ်င္အရွိန္ကို ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းသာမက ထိုင္းႏိုင္ငံ၊ တရုတ္ျပည္ ယူနန္ႏွင့္ အိႏၵိယ အေရွ႕ေျမာက္ပိုင္း အရပ္မ်ားကပါ ခံစားၾကရေၾကာင္း သိရသည္။ ငလ်င္ျပင္းအား သက္ေရာက္ပုံကို ဘေရာင္းက ပံု (၂) အတိုင္း ေဖၚျပထားသည္။

ပံု (၂) ေမျမိဳ႕ငလ်င္ ျပင္းအား သက္ေရာက္ပုံ။ Brown (1917)

ထိုငလ်င္သည္ ေက်ာက္ၾကမ္း ျပတ္ေရြ႕ႏွင့္ ဆက္စပ္ေၾကာင္း ဘေရာင္းက ဆိုသည္။ ေမျမိဳ႕ ေနာင္ခ်ိဳ မီးရထားလမ္းအတိုင္း မွတ္တမ္းတင္ခဲ့ျပီး အပ်က္မ်ားသည္ ေက်ာက္ၾကမ္းရြာကို မီ၍ ေက်ာက္ၾကမ္း ျပတ္ေရြ႕ဟု အမည္ေပးခဲ့သည္။ ျပတ္ေရြ႕အလ်ားကို ၆၀ ကီလိုမီတာခန္႕ ျပထားသည္။ ငလ်င္ႏွင့္ ဆက္စပ္ သည့္ အပိုင္းကို ပံု (၃) ၌ ျပထားသည္။ ရွမ္းကုန္းျမင့္မွ အေရွ႕အေနာက္ စီးလာ ေသာ  ျမစ္ငယ္ျမစ္သည္ ထိုျပတ္ေရြ႕ေၾကာင့္ ေတာင္-ေျမာက္ အတိုင္း ေခါက္ေကြ႕ျပီး စီးရသည္။ ထို ေခါက္ေနေသာ အပိုင္းသည္ ၄ကီလိုမွ ၆ ကီလိုမီတာခန္႕အထိ ရွိသည္။ အင္ဝိုင္းေခ်ာင္းသည္ ျပတ္ေရြ႕အတိုင္း  ေက်ာက္ၾကမ္းရြာဖက္မွ ေတာင္ဖက္သို႕ စီး၍ ျမစ္ငယ္ျမစ္အတြင္းသို႔ ဝင္သည္။ ျပတ္ေရြ႕၏ ထိုအဆစ္ပိုင္းကို မယ္ဟုန္အပိုင္း MeHung Segment (Tint Lwin Swe et al, 2007) ဟု အမည္ေပးထားသည္။

ပံု (၃) ၁၉၁၂ ေမျမိဳ႕ ငလ်င္ႏွင့္ ဆက္စပ္ေသာ ေက်ာက္ၾကမ္းျပတ္ေရြ႕ (မယ္ဟုန္ အဆစ္ပိုင္း)

ေနာက္ပိုင္း ေလ့လာမႈမ်ားအရ ေက်ာက္ၾကမ္း ျပတ္ေရြ႕သည္ ၅၀၀ ကီလိုမီတာခန္႕ ရွိျပီး စစ္ကိုင္း ျပတ္ေရြ႕ကဲ့သို႕ပင္ အလ်ားလိုက္ ျပတ္ေရြ႕မ်ိဳး ျဖစ္သည္ကို ေတြ႕ရသည္။ ျပတ္ေရြ႕တစ္ ေလ်ာက္ ဘူမိေဗဒ ေလ့လာမႈ မ်ားကို စိုးမင္းက တင္ျပထားသည္။ သူ၏ေလ့လာမႈအခ်ိဳ႕ကို ပံု(၄)၌ ျပထားသည္။ ေက်ာက္ၾကမ္း ျပတ္ေရြ႕သည္ အေစာပိုင္းက လက္ဝဲေရြ႕ left lateral ေရြ႕ထား သည္။ ျမစ္ငယ္ျမစ္သည္ လက္ဝဲဖက္သို႕ ၆ ကီလို မီတာခန္႕ ေရြ႕ထားသည္ကို ေတြ႕ရသည္။ ထိုေနာက္တြင္မွ စစ္ကိုင္းျပတ္ေရြ႕ကဲ့သို႕ လက်ၤာေရြ႕ right lateral ေရြ႕ခဲ့သည္။ မယ္ဟုန္အပိုင္း၌ ရွိေနေသာ ျမစ္ငယ္ ျမစ္သည္ လက်ာၤေရြ႕အတိုင္း ၄.၅ ကီလိုမီတာ ေရြ႕ထားခဲ့ျပီး ျဖစ္သည္။ ထိုေရြ႕ႏႈန္းသည္ စစ္ကိုင္းျပတ္ ေရြ႕ ေရြ႕ႏႈန္း၏ တစ္ဝက္ခန္႕ထက္ မပိုဟု ယူဆထားသည္။

ပံု (၄) ေက်ာက္ၾကမ္းျပတ္ေရြ႕ တစ္ေလ်ာက္ ေရြ႕လ်ားမႈမ်ား ေဖၚျပခ်က္။ (Soe Min, 2010)

ေမျမိဳ႕ငလ်င္ လႈပ္စဥ္မွတမ္း၌ ေတာင္ၾကီး အင္းေလးေဒသမ်ားပါ ထိခိုက္ေၾကာင္း ပါေသာ္ လည္း ေျမျပင္ ေလ့လာမႈမ်ားကို ေက်ာက္ၾကမ္းရြာ တစ္ဝိုက္၌သာ ေတြ႕ရသည္။ ဤကဲ့သို႕ေသာ အင္အားျပင္း ငလ်င္ၾကီး မ်ားသည္ အေတာ္ရွည္ေသာ ျပတ္ေရြ႕ အက္ကြဲမႈမ်ိဳး Rupturing ႏွင့္ ဆက္စပ္တတ္ရာ မူလ ျပထားေသာ ၆၀ကီလိုမီတာ ထက္ ၁၀၀ကီလိုမီတာထိ ျဖစ္ႏိုင္ေကာင္းသည္။ ထိုအခါ အက္ရာသည္ ယခု ေဇာ္ဂ်ီဆည္ အထိ ေရာက္ရွိႏိုင္သည္။ ေဇာ္ဂ်ီတမံ ေဆာက္စဥ္က ငလ်င္ ျပင္းအား မည္မွ်ခံႏိုင္ရန္ ထည့္သြင္း တြက္ခ်က္ခဲ့သည္ မသိရေသာ္လည္း လိုအပ္ပါက ျပန္လည္ စဥ္းစားစီစစ္ ႏိုင္ေသး သည္။ ေဇာ္ဂ်ီဆည္ ငလ်င္ေၾကာင့္ အေရးေပၚ ၾကံဳရလွ်င္ ဆည္ေအာက္ဖက္ အနီးဆံုးသည္ ေက်ာက္ဆည္ျမိဳ႕ ျဖစ္သည္။

အင္းေလးအပိုင္း၌လည္း ထင္ရွားသည့္ ျပတ္ေရြ႕ရာမ်ား ေတြ႕ရသည္။ ေရႊေညာင္ မွ ေညာင္ေရႊျမိဳ႕ဖက္သို႔ လမ္းခြဲ ၃ ကီလိုမီတာခန္႕၌ ျမိဳ႕ေဟာင္းတစ္ခု ရွိသည္။ ထိုျမိဳ႕သည္ ျပတ္ေရြ႕ကို ခြျပီး တည္ေဆာက္ထားခဲ့ ေသာေၾကာင့္ ျပတ္ေရြ႕၏ အေရွ႕ႏွင့္ အေနာက္ဖက္ ျမိဳ႕ရိုးတို႔သည္ အံလြဲေနၾကသည္။ ပံု (၅)။ နမ့္လတ္ ေခ်ာင္းသည္ ျပတ္ေရြ႕ႏွင့္ အျပိဳင္ အေရွ႕ဖက္မွ အင္းေလးကန္ တြင္းသို႕ စီးဝင္သည္။ စိုးမင္း၏ အဆိုအရ ထိုျမိဳ႕ရိုးသည္ ေဘးတိုက္၊ ထက္ေအာက္ အံလြဲမႈမ်ား ရွိထားျပီး ေဘးတိုက္အံလြဲမႈက ပိုမ်ားသည္ဟု သိရသည္။ ထိုျမိဳ႕ရိုးတည္ သက္တမ္းႏွင့္ အံလြဲမႈ သိရပါက ေက်ာက္ၾကမ္း ျပတ္ေရြ႕ ေရြ႕ႏႈန္းႏွင့္ ငလ်င္ၾကီး တစ္ၾကိမ္ႏွင့္ တစ္ၾကိမ္ ကာလကို ခန္႕မွန္း၍ ရႏိုင္မည္ ထင္သည္။

ပံု (၅) ေက်ာက္ၾကမ္း ျပတ္ေရြ႕ႏွင့္ ျမိဳ႕ရိုးအံလြဲမႈ။ (Soemin, 2010)

အင္းေလးဖက္၌ ၁၉၁၂ ငလ်င္ၾကီးဒဏ္ ခံရခဲ့သည္ကို မွတ္တမ္းတင္ထားမႈမ်ားရွိသည္။ ပံု (၆)၌ ျပထားေသာ ေရႊအင္းတိမ္ ေစတီမ်ား ငလ်င္ေၾကာင့္ ပ်က္စီးခဲ့ဘူးသည္။

ပံု (၆) ေရႊအင္းတိမ္ Photo: Courtesy of Khin Maung Maung (from his facebook post)

ဤသို႕ဆိုလွ်င္ ေျမာက္ဖက္ ေနာင္ခ်ိဳ၊ ျပင္ဦးလြင္မွသည္ ေတာင္ဖက္ ရပ္ေစာက္၊ ေတာင္ၾကီး အင္းေလး အရပ္မ်ားအထိ အတိတ္က ငလ်င္ၾကီးမ်ား ဒဏ္ ခံခဲ့ရသည္မွာ အျငင္းပြါးစရာမရွိ။ သို႕ေသာ္ ေက်ာက္ၾကမ္း ျပတ္ေရြ႕သည္ ေရြ႕ႏႈန္းေနွးေသာေၾကာင့္ ငလ်င္တစ္ၾကိမ္ႏွင့္ တစ္ၾကိမ္ ကာလ အေတာ္ ျခားတတ္ရာ အားလံုး ေမ့ေလ်ာ့ၾကကုန္သည္ခ်ည္း ျဖစ္သည္။

ျပတ္ေရြ႕ေပၚ၌လည္း ေဇာ္ဂ်ီႏွင့္ မိုးျဗဲ ဆည္ ၂ လံုး ေဆာက္လုပ္ ထားေသးသည္။ မိုးျဗဲဆည္ေဆာက္စဥ္က ငလ်င္အေၾကာင္း ထည့္သြင္း စဥ္းစားသည့္ အေနအထား မရွိေလာက္ဟု ယူဆသည္။ ဆည္ေအာက္ဖက္၌ လြိဳင္ေကာ္၊ ေဘာ္လခဲ၊ ဖါးေဆာင္းၿမိဳ႕မ်ား ရွိေသာေၾကာင့္ ျပန္လည္စီစစ္ႏိုင္ရန္ အသိေပးလိုက္ပါသည္။

ပြန္ေခ်ာင္းျပတ္ေရြ႕

၂၀၀၄ ဆူမၾတား ငလ်င္ၾကီးႏွင့္ တစ္ေန႕တည္း ၂၆-၁၂-၂၀၀၄ က ေတာင္ႀကီး အေရွ႕ဖက္ နမ္စမ္ျမိဳ႔ ေလးနားမွာ ငလ်င္လႈပ္သည္။ ပမာဏ ၅.၈ ရွိသည္။ (Tint Lwin Swe et al, 2006) နမ္စမ္၌ အပ်က္အစီး ရွိခဲ့သည္။ ေနာက္ဆက္တြဲ ငလ်င္ အၾကိမ္ ၂၈၀ေက်ာ္ ၃လခန္႕ထိ ဆက္တိုက္ လႈပ္သည္။ လိဳြင္လင္ႏွင့္ မိုင္းပြန္ဖက္၌လည္း ထိခိုက္မႈ ရွိႏိုင္သည္။ ထိုငလ်င္သည္ ပြန္ေခ်ာင္း ျပတ္ေရြ႕ လႈပ္ရွားမႈႏွင့္ ဆက္စပ္ပံု ရသည္။ ပြန္ေခ်ာင္းျပတ္ေရြ႕ တစ္ေလ်ာက္ ေလ့လာမႈမ်ား ျပည့္စံု ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ထားျခင္း မရွိေသးေပ။ ေက်ာက္ၾကမ္းႏွင့္ ပြန္ေခ်ာင္းသည္ တစ္တြဲတည္း ေလ့လာ ရမည့္ ျပတ္ေရြ႕မ်ား ျဖစ္သည္။ ေက်ာက္ၾကမ္း ျပတ္ေရြ႔သည္ ေဘာ္လခဲေနရာေလာက္၌ ပြန္ေခ်ာင္း ျပတ္ေရြ႕ႏွင့္ ထိဆံုသည္။ ထို႕ေနာက္ပြန္ေခ်ာင္းသည္ ေတာင္ဖက္ဆက္သြားကာ ဖါးေဆာင္း ေနရာ၌ ေတာင္ငူအေရွ႕ေျမာက္ဖက္မွ ထိုင္းႏိုင္ငံအတြင္းထိေအာင္ ျဖတ္သြားေသာ ဖာပြန္ျပတ္ေရြ႕ႏွင့္ ဆံုသည္။

ပြန္ေခ်ာင္း ျပတ္ေရြ႕ႏွင့္ ဆက္စပ္ေသာ ျပတ္ေရြ႕မ်ား လႈပ္ရွားမႈကို ပို၍ေလ့လာသြားရန္ လိုအပ္ သည္။ ေတာင္ၾကီး၊ နမ္စမ္အပါအဝင္ ကြန္ဟိန္း၊ လြိဳင္လင္၊ မိုင္းပြန္ျမိဳ႕မ်ားကိုလည္း ငလ်င္အႏၱရာယ္ ရပ္ဝန္း၌ ထည့္သြင္းထားရန္ လိုသည္။

သံလြင္ အေရွ႕ျခမ္းက ျပတ္ေရြ႕မ်ားသည္လည္း လႈပ္ရွားမႈရွိေသာ ျပတ္ေရြ႕မ်ား ျဖစ္သည္။ ၂၀၁၁ မတ္လ ၂၄က ရွမ္းျပည္ အေရွ႕ပိုင္း တာေလငလ်င္ အပါအဝင္ ငလ်င္မ်ားသည္ ေရႊၾတိဂံနယ္ ျပတ္ေရြ႕ အုပ္စုဟု ေယဘုယ် အမည္ေပးထားေသာ ျပတ္ေရြ႕မ်ား လႈပ္ရွားမႈႏွင့္ ဆက္စပ္သည္။ ထိုျပတ္ေရြ႕မ်ားသည္ အပိုင္း (၁) ဆိုခဲ့သလို စစ္ကိုင္းျပတ္ေရြ႕ႏွင့္ Red River တို႕အၾကား အလိုက္ သင့္ ေရြ႕ကာ လႈပ္ရွား ၾကရသျဖင့္ ေရြ႕ႏႈန္းေႏွးသည္။ သို႕ေသာ္ ငလ်င္ပမာဏ ၾကီးေလ့ရွိသည္။

References

Tags: