လာမယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲကို သံသယနဲ႔ ေစာင့္ၾကည့္ေနတယ္ဆိုတဲ့ သံသာဝင္း

.

၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ မဲေပးခြင့္ရွိသူစာရင္းကို ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္က စက္တင္ဘာလ ၁၄ ရက္မွာ ေနာက္ဆံုး အႀကိမ္အျဖစ္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ရာမွာ မွားယြင္းမႈေတြ ထပ္ရွိေနေသးတာေၾကာင့္ ေကာ္မရွင္ကို ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြ၊ မီဒီယာေတြ၊ ေရြးေကာက္ပြဲ ေလ့လာေစာင့္ၾကည့္တဲ့ အဖြဲ႕အစည္းေတြက ေဝဖန္မႈေတြ ရွိခဲ့ပါတယ္။

ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္ဟာ ႏိုင္ငံတကာ အေထာက္အပံ့ ေဒၚလာသန္းခ်ီနဲ႔ ႏိုင္ငံ ဘတ္ဂ်က္ က်ပ္ သန္းေပါင္း မ်ားစြာ အသံုးျပဳခဲ့ၿပီး အမွားအနည္းဆံုး ျဖစ္ေအာင္ ျပဳစုဖို႔ ေကာ္မရွင္မွာ အမွန္ႏိုင္ဆံုး အေျခအေနထိရွိတဲ့ မဲစာရင္းကို ျပဳစုရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒါဟာ သာမန္ျဖစ္ရပ္မဟုတ္ဘဲ သံသယ ျဖစ္စရာလို႔ ေတးသံရွင္ သံသာဝင္းက ဆိုပါတယ္။

“သံသယ ရိွတယ္ဆိုတာ သံသယရိွေအာင္ လုပ္ေနတဲ့ အရာေတြကို အစ္မတို႔ေတြ႔ေနရ လို႔ေပါ့ေနာ္ တကယ္တမ္း သန္႔သန္႔ရွင္းရွင္းနဲ႔ မွ်မွ်တတ လုပ္မယ္ ဆိုလို႔ရိွရင္ေတာ့ တရားမမွ်တတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲ ျဖစ္စရာအေၾကာင္း မရိွပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ မသမာတဲ့ နည္းေတြဆိုတာ အစ္မတို႔လည္း ကိုယ္ေတြ႔ျမင္ေနရတယ္။ အထူးသျဖင့္ မဲစာရင္းက စမယ္ဆိုရင္ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ ဥကၠ႒က ေျပာလိုက္တဲ့ ၃၀ ရာခိုင္ႏႈန္းပဲ မွန္မယ္လို႔ ဆိုတာက ဒီဟာကို မွ်တမႈမရိွဘူးလို႔ တရား၀င္ထုတ္ေဖာ္ ေနတဲ့ သေဘာေပါ့။ အထူးသျဖင့္ မဲေပးတဲ့ စနစ္မွာဆိုရင္လည္း လူေတြကို မွားေအာင္လို႔ကို တမင္တကာ မွားတဲ့ဘက္ကို လုပ္တဲ့ပံုစံမ်ိဳးေတြ ျမင္ေနရတယ္” လို႔ ဆိုပါတယ္။

၂၀၁၁ ခုကတည္းက ဖြဲ႕စည္းခဲ့တဲ့ ေကာ္မရွင္ဟာ ေကာ္မရွင္ရဲ႕ တာ၀န္ေတြထဲကမွ အေျခခံ အက်ဆံုး တာ၀န္တခုျဖစ္တဲ့ မဲစာရင္းျပဳစုျခင္း လုပ္ငန္းစဥ္မွာ အမွားမ်ားေနတာဟာ မျဖစ္သင့္ပဲ အေျခခံဥပေဒက ေပးအပ္ထားတဲ့ တာ၀န္ကို မေက်ပြန္ဘူးလို႔ပဲ သတ္မွတ္ ရေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

တာ၀န္ကိုေက်ပြန္စြာ မေဆာင္ရြက္ႏိုင္ရင္ အေျခခံဥပေဒအရ စြပ္စြဲျပစ္တင္ဖို႔ အေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၄၀၀(က) မွာ ျပဌာန္းထား ပါတယ္။ အေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၄၀၀(က) ၅ မွာ ဥပေဒအရ ေပးအပ္ေသာ တာ၀န္မ်ားကို ေက်ပြန္စြာ မေဆာင္ရြက္ပါက ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ ဥကၠဌ ဒါမွမဟုတ္ အဖြဲ႕၀င္မ်ားအား စြပ္စြဲျပစ္တင္ႏိုင္တယ္လို႔ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

စြပ္စြဲျပစ္တင္လို႔ စြပ္စြဲျပစ္တင္တာ မွန္ကန္ပါက ရာထူးကေန ရပ္စဲခံရမွာျဖစ္ပါတယ္။ သံသာ၀င္းကေတာ့ လူေတြက သံသယမ်ားတဲ့အတြက္ လူေတြက တရားမွ်တမႈရိွလား မရိွလားဆိုတာကို ေစာင့္ၾကည့္ေနတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

“လူထုရဲ႕ အျမင္ကို ေသေသခ်ာခ်ာမေမးပဲနဲ႔ လုပ္ခ်င္ရာ လုပ္ထားတဲ့ ဟာေတြက အေရွ႕ မွာ အစ္မတို႔ဆိုရင္ သမိုင္းေၾကာင္း တစ္ေလ်ာက္ပဲ။ အစ္မတို႔ ေမြးကတည္းက ဒီေန႔တိုင္ အစ္မတို႔ လိုခ်င္တဲ့ အစိုးရကို လံုး၀မရေသးဘူး။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ လူေတြက သံသယမ်ားတယ္ မ်ားတဲ့အတြက္ လူေတြက တရားမွ်တမႈ ရိွလားမရိွလားဆိုတာကို ေစာင့္ၾကည့္ ေနၾကတယ္။ အဲ့လို ေစာင့္ၾကည္ေလ မသမာမႈေတြက ပိုၿပီးေတာ့ ေတြ႔ေနရတယ္။ဥပမာအားျဖင့္ စာေစာင္ေတြ ျဖန္႔တာမ်ိဳး၊ မဟုတ္ေတြ ေရးတာမ်ိဳးေတြ၊ ဒါေတြဟာ ေတာ္ေတာ္ကို မျဖစ္သင့္တဲ့ ဟာမ်ိဳးေတြေပါ့ေနာ္” လုိ႔ ေျပာပါတယ္။

၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒအရ ဆိုရင္ေတာ့ မဲစာရင္းအမွား မ်ားစြာရွိေနခဲ့ျခင္းဟာ ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္မွာ တာ၀န္ရွိတယ္လို႔ဆိုရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံု အေျခခံဥပေဒ အခန္း ၉ ေရြးေကာက္တင္ေျမႇာက္ျခင္း အခန္း ပုဒ္မ ၃၉၉ မွာ ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ရဲ႕ တာ၀န္ေတြကို ျပဌာန္းေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အဲ့ဒီပုဒ္မ ၃၉၉(ဃ) မွာ မဲစာရင္းမ်ားျပဳစုျခင္း နဲ႔ျပင္ဆင္ျခင္း တာ၀န္ပါရွိပါတယ္။ မဲစာရင္းေတြကို အေလာတႀကီးလုပ္ရလို႔ အမွားမ်ားတယ္လို႔ ဆိုရေအာင္လည္း  ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ဟာ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲနီးမွ ခပ္ျမန္ျမန္ ဖြဲ႕စည္းခဲ့တဲ့ အဖြဲ႕ အစည္း မဟုတ္ပါဘူး။

ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတရံုးကေန ၂၀၁၁ ခု မတ္လ ၃၀ ရက္ေန႔က ေၾကညာခ်က္ အမွတ္ ၅/၂၀၁၁နဲ႔ ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ကို တာာ၀န္ေပး ဖြဲ႕စည္းခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ မဲစာရင္းေတြ ဘယ္လုိပဲ မွားမွား ျပည္သူေတြ အေနနဲ႔ကေတာ့ မဲေပးသင့္တယ္လို႔ သ႐ုပ္ေဆာင္ ေျပတီဦးက ဆိုပါတယ္။

“ဒီေရြးေကာက္ပြဲကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ တိုင္းျပည္ရဲ႕ အနာဂါတ္အတြက္ အရမ္းကို အေရးႀကီးတဲ့ ေရြး ေကာက္ပြဲ ေပါ့ေနာ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲ ဆိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ သက္တမ္းအတြင္းမွာ ဒီလိုမ်ိဳး အခြင့္အေရးမ်ိဳး တစ္ခါမွ ေသေသခ်ာခ်ာ မရခဲ့ဖူးဘူးေပါ့။ ဒါကၽြန္ေတာ္တို႔ တိုင္းျပည္ရဲ႕ ကံၾကမၼာအတြက္လည္း အရမ္းကို အေရးႀကီးတာ ျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္မိုလို႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏိုင္ငံသူ ႏိုင္ငံသားအားလံုးက ေရြးေကာက္ပြဲကို စိတ္၀င္တစားနဲ႔ ကိုယ့္ရဲ႕ တန္ဖိုးရိွတဲ့ မဲတစ္မဲကို ေပးသင့္တယ္။ အားလံုး တက္တက္ႂကြႂကြနဲ႔ ပူးေပါင္းပါ၀င္ သင့္တယ္လို႔ ကၽြန္ေတာ့္အေနနဲ႔ ထင္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ ကိုယ္တိုင္လည္း မဲစာရင္းေတြၾကည့္ၿပီးပါၿပီ၊ မဲေပး ရမယ့္ မဲစာရင္းထဲလည္း ပါပါၿပီ။ မဲေပးရမယ့္ ေန႔က်ရင္လည္း ေပးမွာေပါ့ေနာ္” လို႔ေျပာပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ မဲစာရင္း မွားယြင္းေနတဲ့ ကိစၥေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ယခုအခ်ိန္ထိ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမ႑ိဳင္ အႀကီး အကဲ သမၼတထံကေရာ၊ ဥပေဒျပဳေရး အႀကီးအကဲ သူရဦးေရႊမန္းထံကေရာ ဘာမွတ္ခ်က္ ဘာအသံမွ ထြက္ရွိမလာေသးပါဘူး။ ဘာေၾကာင့္ အသံမထြက္သလဲဆိုတာကလည္း ေမးခြန္းထုတ္ရပါမယ္။ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ အေျခခံအက်ဆံုး မဲဆႏၵရွင္စာရင္း ျပဳစုရာမွာ အမွားအယြင္းမ်ားစြာ ရွိခဲ့တဲ့ ျပည္ေထာင္စု ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္ဟာ အေျခခံဥပေဒက ေပးအပ္ထားတဲ့ တာ၀န္ေတြထဲ ကမွ မဲစာရင္းျပဳစုျခင္းတာ၀န္ကို ေက်ပြန္ေအာင္ ထမ္းေဆာင္ႏိုင္ခဲ့သလားဆိုတာ ဆန္းစစ္စရာပါ။