ကေလးေတြမွာ ျဖစ္တဲ့ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါ

.

ေရးသားသူ Dr. Sandy Kyaw
ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါကုိ အမ်ားစုကေတာ့ အပူပုိင္းေဒသေနရာမ်ားမွာ ေတြ့ရေလ့ရွိပါတယ္။ဒီလုိေနရာေတြကုိ ခရီးသြားလာေနတဲ့ ဧည့္သည္ေတြကေတာ့ အဲ့လိုေဒသက ေဒသခံလူေတြလုိပဲ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါျဖစ္နုိင္ဖုိ့ အႏၱရာယ္ညီိတူညီမ်ွ ရွိပါတယ္။အဲ့လုိေနရာေတြကေတာ့ အေရွ့ေတာင္အာရွ၊ အိႏၵိယ,အေမရိက အလယ္ပုိင္းနဲ့ ေတာင္ပုိင္း၊ ကာေရဘီယန္၊ အာဖရိက၊ ပစိဖိတ္က်ြန္းစြယ္မ်ား တုိ့ျဖစ္ပါတယ္။

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါကုိ ျဖစ္ေစတဲ့ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးေလးမ်ိဳးရွိပါတယ္။ ဒီဗုိင္းရပ္စ္ေတြကုိ ပံုစံတူျခင္းအမ်ိဳးအစားနွစ္မ်ိဳး က သယ္ေဆာင္ျပီး ေရာဂါျဖစ္ေစပါတယ္။ အဲ့ျခင္အမ်ိဳးအစားနာမည္မ်ားကေတာ့ Aedes aegypti and Aedes albopictus တုိ့ျဖစ္ပါတယ္။တစ္ျခားျခင္အမ်ိဳးအစားေတြကုိ ညပုိင္းမွာ ကိုက္ေလ့မရွိပဲ ဒီ ျခင္အမ်ိဳးအစားနွစ္မ်ိဳးက မနက္ေစာေစာပုိင္းနဲ့ ေနမ၀င္ခင္ ညေနေစာင္းတုိ့မွာကုိက္ေလ့ရွိပါတယ္။

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးရဲ့ ေရာဂါလကၡဏာမ်ား

အေျခအေနေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာေတာ့ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါရွိတဲ့ကေလးေတြက ေအာက္ပါ လကၡဏာေတြ တစ္ခုသုိ့မဟုတ္ အဲ့ထက္ပုိျပီး ေဖာ္ျပနုိင္ပါတယ္။

  • အဖ်ားျကီးျခင္း
  • ပ်ိဳ့ျခင္း၊ အန္ျခင္း
  • အစားအေသာက္ပ်က္ျခင္း
  • အနီစက္မ်ားေပါ ္ျခင္း
  • ေခါင္းနဲ့ ကုိယ္ေတြမွာကိုက္ခဲျခင္း(အထူးသျဖင့္ အဆစ္အျမစ္နဲ့ ျကြက္သားတစ္ရွဴးမ်ား)
  • ရွိေနျပီးသားျပန္ရည္ေျကာအျကိတ္မ်ားက အျဖဴေရာင္ျဖစ္လာျခင္း

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါဟာ မ်ားေသာအားျဖင့္ ျခင္ကုိက္ျပီး ၄-၇ရက္အျကာမွာျဖစ္တတ္ျပီး ၇ရက္၁၀ရက္ေလာက္ျကာတတ္ပါတယ္။ေနာက္ဆက္တြဲျပသနာမ်ား မရွိပါက ကေလးေတြမွာကေတာ့ လံုး၀ျပန္ေကာင္းတတ္ပါတယ္။ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါက လူတစ္ေယာက္ကေနတစ္ေယာက္ကုိ မကူးစက္ပါဘူး။ျခင္ေတြကသာ ဗိုင္းရပ္စ္ပုိးမ်ားကုိ တစ္ေယာက္ကေနတစ္ေယာက္ဆီကုိ သယ္ေဆာင္ျပီးကူးစက္ေစပါတယ္။

ျပင္းထန္တဲ့ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါရဲ့ လကၡဏာမ်ား

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါကေတာ့ တအားမဆုိးပါက ေသနုိင္ေခ် မရွိပါဘူး။သုိ့ေသာ္လည္း ကေလးေတြမွာ က်န္းမာေရးမေကာင္းတဲ့အခံရွိထားရင္ အရင္ျဖစ္ထားတာေတြရွိပါက ျပင္းထန္တဲ့ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါရဲ့ အႏၱရာယ္ေတြ ေနာက္ဆက္တြဲေတြကုိ ပုိျပီး ခံစားရနုိင္ပါတယ္။ျပင္းထန္တဲ့ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါကေတာ့ အသက္အႏၱရာယ္ စိုးရိမ္ရပါတယ္။ထုိ့ေျကာင့္ သင့္ကေလးမွာ ျပင္းထန္တဲ့ေသြးလြန္တုပ္ေကြးရဲ့လကၡဏာေတြေတြ့ရွိပါက အနီးဆံုးေဆးရံု၊ ေဆးေပးခန္းကုိ အျမန္ဆံုးေခါ ္သြားပါ။

ျပင္းထန္တဲ့ေသြးလြန္တုပ္ေကြးရဲ့ လကၡဏာေတြကေတာ့ ျပင္းထန္စြာဗုိက္နာျခင္း၊ ေသြးထြက္လြန္ျခင္း၊ အသက္ရွုျခင္းဆုိင္ရာျပသနာမ်ား ျဖစ္တဲ့ အသက္ရွဳခက္ခဲျခင္း၊ သတိလစ္ျခင္းတုိ့ျဖစ္ပါတယ္။

တားဆီးကာကြယ္ျခင္း။

သိပၸံ ပညာရွင္မ်ားကေတာ့ ေသြးလြန္တုပ္ေကြး ဗိုင္းရပ္စ္အတြက္ ကာကြယ္ေဆးကုိ လုပ္ျကည့္ေနျကဆဲျဖစ္ပါတယ္။သင့္ကေလးေတြကုိ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးအႏၱရာယ္ကေန ေလ်ွာ့ခ်ဖုိ့အတြက္ကေတာ့ ျခင္ကုိက္ျခင္းကေန နည္းနုိင္သမ်ွနည္းေအာင္ ေလ်ွာ့ခ်ဖုိ့ ကေတာ့အေကာင္းဆံုးပါပဲ။ ေအာက္ပါ နည္းလမ္းေတြကေတာ့ ကာကြယ္လုိ့ရမယ့္နည္းေလးေတြျဖစ္ပါတယ္။

  • ပုိးမြွားမ်ား မလာေစတဲ့ ေဆးမ်ားအသံဳးျပဳျခင္း။ ကေလးေတြကေတာ့ DEET ကို ပံဳမွန္အတုိင္း ၅၀%ပါတာကုိမသံဳးပဲ ၁၅-၃၀% ပါတဲ့ဟာကုိသာသံုးသင့္ပါတယ္။
  • ကေလးေတြကုိ ျခင္ေထာင္ေအာက္မွာ သုိ့မဟုတ္ ေလေအးေပးစက္ နဲ့ အိပ္စက္ခုိင္းပါ။
  • ေရစီးေရလာမေကာင္းတဲ့ ေျမာင္းမ်ား၊ေခ်ာင္းမ်ား သိုု့မဟုတ္ ငါးသားေလာင္းေလးမ်ားေပါက္နုိင္တဲ့ ေရေတြကုိ ဖံုးကာထားျခင္းနဲ့ ျခင္မ်ားက သူတို့ဥေတြကုိ မဥေအာင္ကာထားရပါမယ္။
  • လံုျခံုတဲ့အ၀တ္အစားေတြ၀တ္ပါ။ အေရာင္ေတာက္ေတာက္ရွိတဲ့ အ၀တ္အစား အရွည္ေတြကုိ ၀တ္ေပးပါ။

ကုသမွုမ်ား။

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါဆုိတာက ဗိုင္းရပ္စ္ေျကာင့္ျဖစ္တဲ့ ေရာဂါတစ္မ်ိဳးျဖစ္ေသာေျကာင့္ သင့္ကေလးကုိ ပုိးသတ္ေဆးေပးျခငး္က ျပသနာကုိ ေျဖရွင္းနုိင္မွာမဟုတ္ပါဘူး။ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္တာေတြေပးတာအျပင္ သင္က သင့္ကေလးေနျမန္ျမန္ေကာင္းနုိင္ဖုိ့အတြက္-

  • သင့္ကေလးကုိ ေရမ်ားမ်ားေသာက္ေစျခင္း သုိ့မဟုတ္ ေရဓာတ္ခမ္းေျခာက္ျခငး္ကုိ ကာကြယ္ျခင္း
  • အနားယူနုိင္သမ်ွယူေစျခင္း
  • ကေလးေတြရဲ့ ကိုယ္ခံအားစနစ္ကို ျမွင့္တင္ဖုိ့အတြက္ လုိအပ္တဲ့ အာဟာရေတြကုိေက်ြးေပးပါ။

တစ္ခ်ိဳ့အေျခအေနေတြမွာေတာ့ နာက်င္မွုုဒဏ္ကုိ မခံနုိင္ပါက ကေလးေတြကုိ အဖ်ားက်ေအာင္ အနာသက္သာေစဖုိ့ အနာသက္သာေဆးေလးေတြေပးလုိ့ရပါတယ္။ သို့ေသာ္လည္း ေသြးထြက္ျခင္းျဖစ္မွာစုိးလုိ့ aspirin ,ibuprofen အသံဳးျပဳမွုကိုေတာ့ တားျမစ္ထားပါတယ္။

ဤေဆာင္းပါးကို Mizzima ၏ မိတ္ဘက္ က်န္းမာေရးႏွင့္ ေဆးပညာဝက္ဘ္ဆိုဒ္ hellosayarwon.com မွ ကူးယူေဖာ္ျပပါသည္။