အနာဂတ္ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ ဘ႑ာေရးဖက္ဒရယ္စနစ္ ( ၃ )

.

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ဘ႑ာေရးဆိုင္ရာဖက္ဒရယ္စနစ္ အေၾကာင္းကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ေရးသားေျပာဆို ေဆြးေႏြးမႈမ်ား မရွိသေလာက္ နည္းပါးၿပီး၎အစား ဘ႑ာေရးဆိုင္ရာ ဗဟိုခ်ဳပ္ကိုင္မႈ ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းအေၾကာင္းကိုသာ ေရးသားထားသည့္ စာအုပ္မ်ား ကိုသာ ေတြ႔ရပါသည္။ “ဘ႑ာေရးဖက္ဒရယ္စနစ္” သည္ ပညာရပ္ပိုင္းအားျဖင့္ နက္နဲမႈရွိၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံသားအမ်ားစုအတြက္ အကၽြမ္းတဝင္ မရွိလွေသာ အေၾကာင္းအရာတစ္ခု ျဖစ္ေနသည္။ သို႔ရာတြင္ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုစနစ္ တည္ေထာင္မည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ တြင္ ႏိုင္ငံအေျခ အေနႏွင့္ သင့္ေလ်ာ္သည့္ ဘ႑ာေရးဖက္ဒရယ္စနစ္ တစ္ခုသည္ ဖက္ဒရယ္ စနစ္ ပီျပင္စြာေပၚထြန္းလာေရးႏွင့္ ေရရွည္တည္တံ့ခိုင္ၿမဲေရးအတြက္ မရွိ မျဖစ္လိုအပ္ေနပါသည္။

ႏုိင္ငံတစ္ႏိုင္ငံ၏ ဘ႑ာေရးစနစ္သည္ ထိုႏိုင္ငံ၏ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးႏွင့္လူမႈေရး ဆိုင္ရာ အေျခအေနမ်ားႏွင့္တိုက္ရိုက္ သို႔မဟုတ္ သြယ္ဝိုက္ေသာအားျဖင့္ ဆက္ႏႊယ္မႈ ရွိသည္။ ႏိုင္ငံေရးမတည္ၿငိမ္မႈသည္ စီးပြားေရးကို ရိုက္ခတ္ႏိုင္သကဲ့သို႔ စီးပြားေရး မတည္ၿငိမ္လွ်င္လည္း ႏိုင္ငံတစ္ခု၏ ဘ႑ာေရးက႑ကို ရိုက္ခတ္ႏိုင္ပါသည္။

ထိုနည္းတူပင္ ဘ႑ာေရးစနစ္ ခိုင္မာအားေကာင္းမႈ မရွိလွ်င္ ထိုႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရး၊ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ လူမႈေရးက႑တို႔ကို ရိုက္ခတ္ႏိုင္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတစ္ခု၏ ဘ႑ာ ေရးစနစ္ကို ေလ့လာသံုးသပ္ရာတြင္ ထိုႏိုင္ငံ၏ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈေရးဆိုင္ရာ အခင္းအက်င္းမ်ားကို သိရွိနားလည္ထားရန္အလြန္အေရးႀကီးပါသည္။ထိုအခင္းအက်င္း မ်ားသည္ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ဘ႑ာေရးဖက္ဒရယ္စနစ္က်င့္သံုးရန္ႏိုင္ငံ၏အဆင္သင့္ျဖစ္မႈ ႏွင့္ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ က်င့္သံုးလိုသည့္ ဘ႑ာေရးဖက္ဒရယ္စနစ္အတြက္ အခြင့္အလမ္း မ်ား သို႔မဟုတ္ အတားအဆီးမ်ား ျဖစ္ႏုိင္မႈတို႔ကို ထင္ဟပ္ျပေနသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အဓိကေက်ာရိုးျဖစ္ေသာ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပံုအေျခခံဥပေဒတြင္ အစိုးရအဖြဲ႔အသီးသီး၏လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာမ်ားကို ခြဲေဝထားသည့္ ျပ႒ာန္းခ်က္မ်ား ပါရွိ သည္။ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒပါ ဇယား - ၁ ျပည္ေထာင္စုဥပေဒျပဳ စာရင္းတြင္ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရ၏ လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာမ်ားကိုလည္းေကာင္း၊ ဇယား - ၂

တိုင္းေဒသႀကီး/ျပည္နယ္ ဥပေဒျပဳစာရင္းႏွင့္ ဇယား - ၅ တိုင္းေဒသႀကီး/ျပည္နယ္ မ်ားက ေကာက္ခံခြင့္ရွိေသာ အခြန္အခစာရင္းတို႔တြင္ တိုင္းေဒသႀကီး/ျပည္နယ္အစိုးရ တို႔၏ လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာမ်ားကိုလည္းေကာင္း ခြဲေဝေပးထားသည္။  ထိုအာဏာခြဲ ေဝမႈ မ်ားသည္ ဖက္ဒရယ္စနစ္ (federalism) အသြင္ေဆာင္ေသာ္လည္း ျပည္ေထာင္စု အစိုးရ၏ လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာမ်ားသည္ ျပည္နယ္/တိုင္းေဒသႀကီး အစိုးရမ်ား၏ လုပ္ပိုင္ ခြင့္အာဏာမ်ားထက္ ပိုမ်ားေနသျဖင့္ ထိုအာဏာခြဲေဝမႈမ်ားသည္ ဖက္ဒရယ္ျပဳျခင္း (federalization) အသြင္ေဆာင္ျခင္းသာ ျဖစ္သည္ဟု ရႈျမင္ႏိုင္ပါသည္။ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ တြင္ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကို ျပင္ဆင္သည့္ ဥပေဒတစ္ရပ္ထြက္လာၿပီး ထိုဥပေဒသည္ ျပည္နယ္/တိုင္းေဒသႀကီးမ်ား၏ လုပ္ပိုင္ခြင့္စာရင္း (ဇယား - ၂ ႏွင့္ ဇယား - ၅) တို႔ကိုတိုးခ်ဲ႕ေပးထားသည္။ အဆိုပါတိုးခ်ဲ႕စာရင္းမ်ားသည္ ျပည္နယ္/ တို္င္း ေဒသႀကီးအစိုးရတို႔၏ လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာမ်ားမွ အခ်ဳိ႕ကို ခြဲေပးထားျခင္းသာ  (ဥပမာ - ပညာေရးက႑တြင္ မူလတန္းအဆင့္ကိုသာ ျပည္နယ္/တိုင္းေဒသႀကီးမ်ားအား ေပး ထားၿပီး အလယ္တန္း၊ အထက္တန္းႏွင့္ အဆင့္ျမင့္ ပညာေရးတို႔ကိုျပည္ေထာင္စုအစိုးရ အား အပ္ႏွင္းထားသည္)ျဖစ္ၿပီး “ျပည္ေထာင္စုက ျပ႒ာန္းထားသည့္ ဥပေဒႏွင့္အညီ” ဆိုသည့္ စကားရပ္ႏွင့္ခံကာ အဆိုပါ တိုးခ်ဲ႕စာရင္းမ်ားကို ျပည္ေထာင္စုႏွင့္ ျပည္နယ္/တိုင္း ေဒသႀကီးအစိုးရႏွစ္ခုလံုးက ပူးတြဲက်င့္သံုးခြင့္ရွိသည့္ ျပည္ေထာင္စု အစိုးရ၏ အေရးပါမႈမ်ားေသာ ထပ္တူျပဳအာဏာစာရင္းမ်ား (concurrent powers with Union / federal paramountcy) အျဖစ္ ရႈျမင္ႏိုင္ပါသည္။

ထိုတိုးခဲ်႕စာရင္းမ်ားမွတစ္ဆင့္ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရ၏ လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာမ်ားကို ျပည္နယ္မ်ားႏွင့္ မွ်ေဝျခင္းသည္ ဗဟိုခ်ဳပ္ကိုင္မႈ ေျဖေလ်ာ့ျခင္း (decentralization) သာ ျဖစ္ေနၿပီး လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာမ်ား (အထူးသျဖင့္ အေရးႀကီးေသာ လုပ္ပိုင္ခြင့္ အာဏာမ်ား) သည္ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရ၏ လက္ထဲတြင္သာ စုပံုေနေသးသျဖင့္ ဗဟို ခ်ဳပ္ကိုင္မႈ ႀကီးစိုးေနဆဲျဖစ္သည္။ ဥပမာ - တိုင္းေဒသႀကီး/ျပည္နယ္အစိုးရတို႔၏ စီးပြား  ေရး ဆိုင္ရာ လုပ္ပိုင္ခြင့္အာဏာမ်ားသည္ အကန္႔အသတ္ႏွင့္သာ ရွိသည္။  ဝင္ေငြ အလံုးအရင္းရႏိုင္သည့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို   ျပည္ေထာင္စုအစိုးရကသာ   စီမံ ေဆာင္ရြက္ခြင့္ ရွိသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုစနစ္သို႔ အသြင္ေျပာင္းႏိုင္ ရန္ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကို ဆက္လက္ျပင္ဆင္သြားရန္ လိုပါသည္။ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ (NLD) ဦးေဆာင္သည့္ လက္ရွိအာဏာရ အစိုးရအပါ အဝင္ ႏုိင္ငံေရးအစုအဖြဲ႔အသီးသီးသည္ ဖြဲ႔စည္းပံု ျပင္ဆင္ေရးကိစၥကို နည္းမ်ဳိးစံု (ဆႏၵ လက္မွတ္ခံယူပြဲ၊ လူထုဆႏၵခံယူပြဲ၊ ဆႏၵျပပြဲ၊ ဖိုရမ္ႏွင့္အလုပ္ရံု ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားက်င္းပ ျခင္း၊ လႊတ္ေတာ္သို႔ အဆိုတင္သြင္းျခင္းႏွင့္ ေဝဖန္ေထာက္ျပျခင္း) ျဖင့္ လႈပ္ရွား ေဆာင္ရြက္မႈမ်ား ရွိေနေသာ္လည္း အမ်ားျပည္သူလိုလားေသာ ေျပာင္းလဲတိုးတက္မႈ မ်ားမွာ အလွမ္းေဝးေနဆဲ ျဖစ္သည္။

၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကို ျပင္ဆင္ျခင္းျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈေရးျပႆနာမ်ားကို ေလ်ာ့ခ်ႏိုင္သည့္အျပင္ ဆယ္စုႏွစ္ခ်ီ ျဖစ္ပြားလ်က္ရွိေသာ ျပည္တြင္းလက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡမ်ား ခ်ဳပ္ၿငိမ္းေရးအတြက္လည္း အေထာက္ကူျပဳႏိုင္ သည္ဟု ယူဆသူမ်ားရွိသည္။ သို႔ရာတြင္ ဖြဲ႔စည္းပံုျပင္ဆင္ေရးသည္ အလြန္ခက္ခဲေန သည္။ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ၏ ပုဒ္မ ၄၃၆ (က) အရ ဖြဲ႔စည္းပံုပါ ျပ႒ာန္းခ်က္ အခ်ဳိ႕ကို ျပင္ဆင္လိုလွ်င္ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ အားလံုး၏ (၇၅) ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္က ျပင္ဆင္ရန္ ေထာက္ခံမႈအျပင္ ျပည္လံုးကြ်တ္ဆႏၵခံယူပြဲ က်င္းပၿပီး

ဆႏၵမဲေပးပိုင္ခြင့္ ရွိသူအားလံုး၏ ထက္ဝက္ေက်ာ္ ဆႏၵမဲမ်ားရရွိမွသာလွ်င္ ျပင္ဆင္ႏုိင္ သည္။ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္၏ ၂၅ ရာခိုင္ႏႈန္းသည္ ျပည္သူလူထု ေရြးေကာက္ခံ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားမဟုတ္ဘဲ တပ္မေတာ္မွ တင္ေျမႇာက္ထားေသာ တပ္မေတာ္သား ကိုယ္စားလွယ္မ်ားျဖစ္ရာ တပ္မေတာ္သားကိုယ္စားလွယ္မ်ားသည္ တပ္မေတာ္၏ လက္ရွိအာဏာမ်ားကို ေလွ်ာ့ခ်ႏုိင္သည့္ သို႔မဟုတ္ ရုတ္သိမ္းႏိုင္သည့္ ဖြဲ႔စည္းပံုျပင္ဆင္မႈကို ေထာက္ခံမည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္၍မရႏိုင္ပါ။ ထို႔ေၾကာင့္ လႊတ္ေတာ္ တြင္း ဖြဲ႔စည္းပံုျပင္ဆင္ျခင္းထက္ လႊတ္ေတာ္ျပင္ပတြင္ ဖြဲ႔စည္းပံုျပင္ဆင္သည့္နည္းလမ္း မ်ားကိုလည္းရွာေဖြေဖာ္ထုတ္သြားရန္ အေရးႀကီးသည္။ လက္ရွိသြားေနသည့္ လႊတ္ေတာ္ ျပင္ပ လမ္းေၾကာင္း မွာလည္း အျငင္းပြားစရာမ်ား ရွိေနပါသည္။ 

  1. အနာဂတ္ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ ဘ႑ာေရးဖက္ဒရယ္စနစ္ ( ၁ )

  2. အနာဂတ္ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ ဘ႑ာေရးဖက္ဒရယ္စနစ္ ( ၂ )