မတူကြဲျပားေသာ္လည္း ၿငိမ္းခ်မ္းၾကသည္

.

မနက္ခင္းအလင္းေရာင္ထြက္သည္နွင့္  ပူတာအိုၿမိဳ႕မေစ်းေလးမွာ ေစ်း၀ယ္သူမ်ားနွင့္ အသက္၀င္လႈပ္ရွား စည္ကားလာသည္။ ေဒသထြက္ အသား၊ငါး၊အသီးအနွံ၊ အ၀တ္အထည္ေတြနွင့္ စံုလင္လွွ်က္ရွိသည္႔ အဆုိပါေစ်းေလးတြင္ တစ္ပံုခ်င္းစီ ပံုေရာင္းသည့္ ဖက္ဖယ္ရြက္ ျမင္းခြာရြက္စသည့္ အသီအနွံေလးမ်ားမွအစ ပူတာအုိေဒသမွသာ ထြက္ရွိသည့္ တန္ဖိုးႀကီးသည့္ ေဆးျမစ္ေဆးဥမ်ားကိုလည္း ေရာင္းခ်ေနသည္ကိုေတြ႔ရသည္။ အေရာင္အေသြးစံုလင္လွသည့္ ေစ်း၀ယ္သူအမ်ားစုုမွာ ေဒသေန ရ၀မ္၊ လီဆူ၊ ခႏၱီးရွမ္းနွင့္ ဂ်ိမ္းေဖာ့ တုိင္းရင္းသားမ်ားျဖစ္ၾကၿပီး ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ဒီေဒသ၊ ဒီပတ္၀န္းက်င္ ေနာက္ဆံုး ဒီေစ်းေလးထဲမွာ သူတို႔ေတြ ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းပင္ ဘ၀ကို ျဖတ္သန္းၾကသည္။

ပူတာအိုၿမိဳ႕မေစ်းတြင္းတစ္ေနရာ

ပူတာအို ေဒသသည္ ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္းရွိ တုိက္ပြဲမ်ား ျဖစ္ပြားေနေသာ အျခားေဒသမ်ားႏွင့္ ႏႈိင္းစာလွ်င္ ေအးၿငိမ္းမႈ ရွိသည္။နွစ္ေပါင္းမ်ားစြာကာလအတြင္း အတူေနတုိင္းရင္းသားမ်ားအၾကား ပြတ္တုိက္မႈအနည္းက်ဥ္းရွိေသာ္လည္း သူတို႔အၾကမ္းဖက္ ေျဖရွင္းမႈကို မသံုးမျပဳၾက။

ပူတာအုိၿမိဳ႕၏ေျမာက္ဘက္ တြင္တည္ရွိသည့္ ပမၼတီးေက်းရြာအုပ္စု၊ မလိေခါမ္ရြာတြင္ေနထိုင္သည့္  ဦးမဘုရင္ရမ္ သည္ ယခင္က ေက်းရြာေပါင္း ၁၄ ရြာပါ၀င္သည့္ ပမၼတီးေက်းရြာအုပ္စု၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးျဖစ္ခဲ့သည္။ ေက်းရြာအုပ္စုအတြင္းရွိသည့္ လီဆူ၊ရ၀မ္၊ခႏီၱးရွမ္းနွင့္ ဂ်ိန္းေဖာ့ရြာမ်ားသည္ ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းပင္ေနထိုင္ၾကသည္။

 “ရ၀မ္ လီဆူ ဂ်ိန္းေဖာ့နဲ႔ ခႏၱီးရွမ္းေတြဆုိတာဟာ ေရွးေခတ္အဆက္ဆက္လည္း ဒီလိုပဲ လက္တြဲၿပီးေနလာတာ အခုလည္း ဒီပံုစံနဲ႔ ပဲေနေနတယ္ ေနာက္လည္းကြ်န္ေတာ္တို႔က ဒီပံုစံနဲ႔ပဲ လက္တြဲၿပီးေတာ့ ေနရမယ္ ကြ်န္ေတာ္တို႔ကေတာ့ ဒီလိုပဲခံယူတယ္” ဟု ဦးမဘုရင္ရမ္ ကဆုိသည္။

၂၀၁၁ ခုနွစ္ ဇြန္လမွ စတင္ၿပီး အစိုးရတပ္မေတာ္နွင့္ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္မေတာ္ KIA တုိ႔ အၾကားတုိက္ပြဲမ်ားက ကခ်င္ျပည္နယ္အနွံအျပားတြင္ ျပန္လည္ျဖစ္ေပၚခဲ့ေသာ္လည္း ပူတာအုိေဒသတြင္ေတာ့ ေအးခ်မ္းခဲ့သည္။

ေရွးယခင္ကတည္းကတည္ရွိခဲ့ေသာၿငိမ္းခ်မ္းမႈကို ေဒသခံတုိင္းရင္းသားမ်ားက ဆက္လက္ထိန္းသိမ္းထားၿပီး စစ္ပြဲမ်ား နွင့္ လူမ်ဳိးေရး၊ဘာသာေရး မတူကြဲျပားမႈမ်ားက ပူတာအုိေဒသ၏ ေအးခ်မ္းမႈကို မဖ်က္ဆီးႏိုင္ေပ။

ၿငိမ္းခ်မ္းျခင္း၏အေၾကာင္းအရင္း

ပူတာအိုၿမိဳ႕နယ္အေထြေထြအုပ္ခ်ဳပ္ေရးဦးစီးဌာန၏ ၂၀၁၇ ဒီဇင္ဘာလ ေနာက္ဆံုးရစာရင္းမ်ားအရ ပူတာအိုၿမိဳ႕နယ္တြင္ လူဦးေရေပါင္း ၆၀၀၀၀ ေက်ာ္ရွိၿပီး လီဆူ၊ ရ၀မ္၊ ဂ်ိန္းေဖာ့ နွင့္ ခႏၱီးရွမ္းတို႔က အဓိက ေနထိုင္ၾကၿပီး ဗမာ၊ကယား၊ကရင္၊ခ်င္း၊ရခုိင္၊နာဂ၊ကိုးကန္႔ နွင့္ ဓႏုတုိင္းရင္းသားမ်ားလည္း အနည္းအက်ဥ္းရွိသည္ဟုသိရသည္္။ တုိင္းရင္းသားအမ်ားစုမွာ ခရစ္ယာန္ဘာသာကို ကိုးကြယ္ၾကၿပီး ခႏၱီးရွမ္း၊ ဗမာ အစရွိသည့္ တုိင္းရင္းသားအခ်ဳိ႕သာ ဗုဒၶဘာသာကို ကိုးကြယ္ၾကသည္။

ပူတာအုိေဒသ ၿငိမ္းခ်မ္းေနရျခင္းမွာ တုိက္ပြဲမ်ားမရွိျခင္းကလည္း အဓိက အေၾကာင္းအရင္းတစ္ခု ျဖစ္မည္ဟုသံုးသပ္ေၾကာင္း ျပည္သူ႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေဟာင္း၊ တရားဥပေဒစုိးမိုးေရးနွင့္ တရားမွ်တမႈဆုိင္္ရာေပါင္းစပ္ညွွိႏိုင္းေရးအဖြဲ႔(ဗဟုိေကာ္မတီ၀င္၊ ကခ်င္ျပည္နယ္တာ၀န္ခံ) တရားလႊတ္ေတာ္ေရွ႕ေန ေဒၚဒြဲဘူ ကေျပာသည္။

ပူတာအုိေဒသအနီးတ၀ိုက္တြင္ လက္နက္ကိုင္္အဖြဲ႔အစည္းမ်ားရွိေနေသာ္လည္း နယ္ေျမအေျခအေန လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရးအေနအထားအရ တုိက္ပြဲျဖစ္ပြားမႈနည္းပါးျခင္းျဖစ္သည္ဟု ေဒၚဒြဲဘူ ကဆုိသည္။

ပူတာအိုၿမိဳ႕တြင္က်င္းပေသာ လီဆူရိုးရာ(ေခါ့ရွီ)ႏွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္သို႔တက္ေရာက္လာေသာလီဆူ၀န္ႀကီးႏွင့္ တုိင္းရင္းသားေရးရာ၀န္ႀကီးတခ်ဳိ႕

၁၉၆၀ ခုနွစ္၀န္းက်င္ကတည္းကျဖစ္ပြာခဲ့ေသာ အစိုးရတပ္မေတာ္နွင့္ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္မေတာ္(KIA) တို႔အၾကား တုိက္ပြဲမ်ားသည္ ၁၉၉၄ ခုနွစ္တြင္ အပစ္အခတ္ရပ္စဲခဲ႔ၿပီးေနာက္ ကခ်င္ျပည္နယ္သည္ ယာယီအားျဖင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းခဲ့သည္။

ထို႔ေနာက္ ၁၉၉၄ မွ ၂၀၁၁ ခုနွစ္အထိ ၁၇ နွစ္ေက်ာ္ၾကာေအာင္ ၿငိမ္းခ်မ္းခဲ့ေသာ ကခ်င္ျပည္နယ္သည္ တေက်ာ့ျပန္တုိက္ပြဲမ်ားနွင့္အတူ ျပန္လည္ဆူပြက္လာခဲ့သည္။ တုိက္ပြဲမ်ား ျပန္လည္ ျဖစ္ပြားခဲ့သလို တုိက္ပြဲမ်ားေၾကာင့္ စစ္ေဘးေရွာင္ ဒုကၡသည္မ်ားလည္း အမ်ားအျပားရွိေနခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္လည္း ပူတာအိုေဒသကေတာ့ အဆုိပါေဘးဒုကၡေတြက ကင္းလြတ္ခဲ့သည္ ဟု ဆိုရမည္ ျဖစ္သည္။

၂၀၁၃ ခုနွစ္ ၾသဂုတ္လ အတြင္းမွာ ပူတာအိုခရိုင္အတြင္း အစိုးရတပ္မေတာ္နွင့္ KIA တုိ႔အၾကားတုိက္ပြဲျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး ေဒသခံအခ်ဳိ႕လည္း တိမ္းေရွာင္ခဲ့ရသည္။ ေနာက္ပိုင္းနွစ္မ်ားတြင္ေတာ့ တုိက္ပြဲႀကီးႀကီးမားမား ျဖစ္ပြားခဲ့ျခင္းမရွိေပ။

လမ္းပန္းဆက္သြယ္မႈခက္ခဲျခင္းနွင့္ အဖိုးတန္ သယံဇာတမ်ားထြက္ရွိမႈနည္းပါးျခင္းကလည္း ပူတာအိုေဒသ ၿငိမ္းခ်မ္းရျခင္း၏ အေၾကာင္းအရင္းမ်ားထဲတြင္ပါ၀င္သည္ဟု ကခ်င္ျပည္နယ္ လီဆူတုိင္းရင္းသားေရးရာ၀န္ႀကီး ဦးအားတီေယာဟန္က ေျပာသည္။

“ဒီမွာ ရတနာေတြ စီးပြားေရးဇုန္နယ္ေျမေတြလည္းမရွိတဲ့အခါက်ေတာ့ အမ်ဳိးမ်ဳိးရႈပ္ေထြးမႈလည္းမရွိဘူးေပါ့။ အဲဒီလို အစစအရာရာက ကြ်န္ေတာ္တို႔ရဲ႕ တုိင္းရင္းသားေဒသကို ပံ့ပိုးသလိုျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ အခုထက္ထိ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာနဲ႔ေနႏိုင္တာျဖစ္တယ္” ဟု ၄င္းကေျပာသည္။

ေဒသထြက္ အသီးအရြက္မ်ားကို ထိုသုိ႔ေရာင္းခ်ၾကသည္

တိုင္းရင္းသားအခ်င္းခ်င္း အမုန္းစကားနွင့္ ပုတ္ခတ္ေျပာဆုိမႈမ်ားမျပဳလုပ္ျခင္း ကိုယ္က်ဳိးရွာႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားမရွိျခင္းနွင့္ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔အစည္းမ်ားအၾကား ဘက္လိုက္မႈမရွိဘဲၾကားေနျခင္းမ်ားကလည္း ၿငိမ္းခ်မ္းမႈ၏ အေၾကာင္းအရင္းမ်ားျဖစ္သည္ဟု ဦးအားတီေယာဟန္ ကသံုးသပ္သည္။

“တစ္ဖက္နဲ႔တစ္ဖက္ကလည္း သဟာဇာတျဖစ္ေအာင္ႀကိဳးစားေနလို႔လို႔ခံယူပါတယ္။ တုိင္းရင္းသားေတြကလည္း အဖက္ဖက္ကၾကားထဲမွာေနရတဲ့အခါက်ေတာ့ ဘယ္ဖက္ကိုမွ ပုတ္ခတ္တာမရွိဘူး။ ၾကားထဲမွာပဲေနေနတဲ့အခါၾကေတာ့ ဒါေတြမျဖစ္ဘူး” ဟု ၄င္းကေျပာသည္။

သယံဇာတထြက္ရွိမႈနည္းပါးေသာ္လည္း ေဒသခံအမ်ားစုမွာ ေတာင္ယာစုိက္ပ်ဳိးျခင္း၊ အမဲလိုက္ျခင္း၊ ေဒသထြက္ ရွီးပဒီး၊ မခ်စ္ဥ အစရွိသည့္ ေဆးျမစ္မ်ားကို တူးေဖၚေရာင္းခ်ျခင္း စသည့္အလုပ္အကိုင္မ်ားကိုသာ ေအးခ်မ္းစြာလုပ္ကိုင္လွ်က္ရွိသည္။ လူငယ္၊လူရြယ္အခ်ဳိ႕ကေတာ့ ေဒသျပင္ပထြက္ခြာကာ အလုပ္လုပ္ကိုင္ၾကသည္။

အျငင္းပြားမႈအခ်ဳိ႕ကို ၿငိမ္းခ်မ္းစြာေျဖရွင္း

၂၀၁၄ သန္းေခါင္စာရင္းအရ ပူတာအို ခရိုင္တစ္ခုလံုးတြင္ လူဦးေရ ၉၀၀၀၀ ေက်ာ္ရွိၿပီး ၆၀ ရာခုိင္ႏူန္းေက်ာ္မွာ ပူတာအုိၿမိဳ႕နယ္တြင္ေနထိုင္ၾကသည္။

ပူတာအိုၿမိဳ႕၏ အေရွ႕ေျမာက္ဘက္ ၁၀ မိုင္ခန္႔အကြာ၌ ေပေပါင္း ရာခ်ီ ျမင့္မားၿပီး ဧက ၂၀၀ ၀န္းက်င္ရွိသည့္ ခႏၱီးရွမ္းအေခၚ ႏြယ္ေစနမ္၊ ရ၀မ္အေခၚ ဇီနမ္ ဟုေခၚသည့္ေတာင္တစ္လံုးရွိသည္။ ၄င္းေတာင္သည္ ပူတာအိုၿမိဳ႕နယ္နွင့္ မခ်မ္းေဘာ ၿမိဳ႕နယ္အၾကား မလိချမစ္၏အေနာက္ဘက္တြင္တည္ရွိၿပီး သစ္ရိပ္၀ါးရိပ္မ်ားနွင့္ အံု႔မိႈင္းေနေသာေတာင္တစ္လံုးျဖစ္သည္။

တုိင္းရင္းသားမ်ားအၾကား မည္သို႔ပင္ၿငိမ္းခ်မ္းစြာေနထုိင္ေနၾကသည္ျဖစ္ေစ အနည္းနွင့္ အမ်ားေတာ့ ပြတ္တုိက္မႈေလးေတြရွိေနၾကသည္။ အဆုိပါေတာင္က အျငင္းပြားစရာတစ္ခုအျဖစ္ ေဒသခံတိုင္းရင္းသားမ်ားအၾကားတြင္ရွိေနေသာ္လည္း အျငင္းပြားမႈတြင္ ပါ၀င္သည့္ ခႏၱီးရွမ္းမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားနွင့္ ရ၀မ္၊ လီဆူ မ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားအၾကားတြင္ေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာေျဖရွင္းလွ်က္ရွိသည္။

အဆုိပါေတာင္သည္ ရ၀မ္၊လီဆူ၊ခႏီၱးရွမ္းနွင့္ ဂ်ိန္းေဖာ့ တုိင္းရင္းသားရြာေပါင္း ၁၄ ရြာရွိသည့္ ပမၼတီးေက်းရြာအုပ္စုအတြင္းတည္ရွိေနျခင္းျဖစ္ၿပီး ဆယ္စုနွစ္တစ္ခုအၾကာျဖစ္ပြာခဲ့ေသာအျငင္းပြားမႈက ေဒသခံတုိင္းရင္းသားမ်ားအၾကားက ခ်စ္ၾကည္ရင္းနွီးမႈကိုေတာ့ မဖ်က္ဆီးႏိုင္တာကို သတင္းေထာက္ကိုယ္တုိင္ ေလ့လာ ေမးျမန္းထားမႈမ်ားအရ သိရသည္။

ေတာင္ေပၚတြင္ ေစတီတည္ထားကိုးကြယ္ၿပီး ခႏီးၱရွမ္းတုိင္းရင္းသားတို႔အတြက္ သမိုင္းအစဥ္အလာအရအေရးႀကီးသည့္ေတာင္ျဖစ္သည့္ အတြက္ ေဘးမဲ့ေတာအျဖစ္ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္လိုျခင္းျဖစ္ၿပီး အျငင္းပြားမႈမ်ားေၾကာင့္ေတာ့ နွစ္ဖက္ကူးလူးဆက္ဆံျခင္းမ်ားက ေလ်ာ့ပါးသြားျခင္းမရွိဟု ခႏီၱးရွမ္း စာေပနွင့္ယဥ္ေက်းမႈအဖြဲ႔မွ နာယက ဦးေစာ၀င္းခြန္ကေျပာသည္။

“ကြ်န္ေတာ္တို႔လည္း သူတို႔ရြာေတြဘာေတြကိုသြားလည္တာပဲ။ သူတုိ႔လည္း ဒီလိုပဲ အားလံုးက ေအးေအးေဆးေဆးပါပဲ” ဟု ဦးေစာ၀င္းခြန္ ကဆုိသည္။

ေတာင္ ၏ အနီးအနားတြင္ရွိသည့္ ေက်းရြာမ်ားအေနျဖင့္ ေတာင္မွ ထြက္ရွိသည့္ ဌက္ေပ်ာ၊၀ါး၊ သစ္၊ ႀကိမ္ အစရွိသည္တို႔ကို မွီခိုေနရသည့္အတြက္ အဆုိပါေတာင္ကို ေဘးမဲ့ေတာအျဖစ္ခြင့္မျပဳလိုျခင္းျဖစ္ၿပီး က်န္သည့္ မုန္းတီးမႈမ်ားမပါ၀င္ေၾကာင္း အဆိုပါေတာင္၏ အနီးဆံုးတြင္ရွိသည့္ မလိေခါမ္ရြာမွ ဦးမဘုရင္ရမ္ကေျပာသည္။

ပမၼတီးေက်းရြာအုပ္စုအတြင္း ႏြယ္ေစနမ္(ေခၚ)ဇီနမ္ေတာင္အျပင္ ေကာ့ေနာင္ဟု အမည္ရသည့္ ေတာင္တစ္လံုးပါရွိေနေသးသည္။ ေတာင္နွစ္လံုးအားထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ရန္အတြက္ ေဒသခံမ်ားက ေတာင္ထိန္းသိမ္းေရးေကာ္မတီကို ၂၀၁၇ ခုနွစ္တြင္ စတင္ဖြဲ႔စည္းထားၿပီး ႏြယ္ေစနမ္(ေခၚ)ဇီနမ္ေတာင္ထိန္းသိမ္းေရးေကာ္မတီတြင္ ေက်းရြာေပါင္း ၇ ရြာပါ၀င္ကာ ေကာ္မတီဥကၠဌအေနျဖင့္ မလိေခါမ္ရြာတြင္ေနထိုင္သည့္ ဦးအမ္ဒီးတန္ ကတာ၀န္ယူထားသည္။

ဦးအမ္ဒီးတန္က “ကြ်န္ေတာ္တို႔က သူငယ္ခ်င္းေတြပါပဲ လုပ္ငန္းသေဘာအရသာေျပာေနၾကတာ က်န္တာဘာမွမျဖစ္ၾကဘူး ပံုမွန္ပါပဲ”ဟုဆိုသည္။

“၀င္းလံုရြာ(ခႏီၱးရွမ္းရြာ)နဲ႔လည္း ပံုမွန္အဆက္အသြယ္ရွိတယ္ ကူးလူးသြားလာေနၾကတာပဲ။ ရွမ္းရြာရဲ႕ အနီးအနားမွာ လီဆူတုိ႔ ဂ်ိန္းေဖာ့ရြာတုိ႔ရွိတယ္။ အားလံုးက ရင္းရင္းနွီးနွီးပါပဲ ဘာမွေျပာစရာမရွိဘူး” ဟု ၄င္းက ဆက္ေျပာသည္။

ပူတာအိုေဒသအတြင္းေရွးအစဥ္အဆက္ေနထိုင္လာခဲ့ၾကသည့္ တုိင္းရင္းသားမ်ားအထဲတြင္ ရ၀မ္လူမ်ဳိးမ်ားလည္းအပါအ၀င္ျဖစ္ၿပီး ရ၀မ္တုိင္းရင္းသားမ်ားအေနျဖင့္ အတူယွဥ္တြဲေနထိုင္သည့့္ အျခားတုိင္းရင္းသားမ်ားအေပၚ ညီရင္းအကိုသဖြယ္သေဘာထားေသာေၾကာင့္ ျပႆနာႀကီးႀကီးမားမားမရွိနိုင္ေၾကာင္း ပူတာအိုၿမိဳ႕နယ္ ရ၀မ္စာေပနွင့္ ယဥ္ေက်းမႈအသင္းဥကၠဌ ဦးမယစ္ေယာရႈ ကေျပာသည္

၂၀၁၆ ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္ ၃၁ မွ စက္တင္ဘာ ၃ အထိ ေနျပည္ေတာ္တြင္ က်င္းပခဲ့ေသာ ျပည္ေထာင္စုျငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ (၂၁)ရာစုပင္လုံ တြင္ လီဆူ အမ်ိဳးသား ဖြ႔ံျဖိဳး တုိးတက္ေရးပါတီ က ပူတာအုိ၊ မခ်မ္းေဘာ၊ ေဆာ့ေလာ္၊ ေခါင္လန္ဖူး နဲ႔ ခ်ီေဖြ ျမိဳ႕နယ္မ်ားကုိ လီဆူ အထူးကုိယ္ပုိင္အုပ္ခ်ဳပ္ ခြင့္ရ ေဒသ အျဖစ္ အသီးသီး ေတာင္ဆုိခဲ့ၾကသည္။ ထိုသို႔ေတာင္းဆုိမႈကိုကန္႔ကြက္ေၾကာင္း ရ၀မ္အပါအ၀င္ အျခားတုိင္းရင္းသားမ်ားစုေပါင္းၿပီး ဆႏၵေဖၚထုတ္ခဲ့ၾကသည္။

“သူတို႔နဲ႔ကြ်န္ေတာ္တို႔နဲ႔က ျပႆနာျဖစ္တာမဟုတ္ပါဘူး ဒီမိုကေရစီနည္းအရ ကြ်န္ေတာ္တုိ႔မလိုလားတာကို ဆႏၵထုတ္ေဖၚတာပါ။ သူတို႔နဲ႔ကလည္း ညီအကိုေတြပါပဲ အခုလည္း ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းပါပဲ” ဟု ဦးမယစ္ေယာရႈ ကဆုိသည္။

ဇန္န၀ါရီ လဆန္းပို္င္းက လီဆူရိုးရာ(ေခါ့ရွိ)နွစ္သစ္ကူးပြဲေတာ္ကို ပူတာအိုၿမိဳ႕နယ္တြင္ၿခိမ့္ၿခိမ့္သဲသဲက်င္းပခဲ့ၿပီး လီဆူတုိင္းရင္းသားမ်ားသာမက အျခားတုိင္္းရင္းသားမ်ားလည္း ၀င္ေရာက္ဆင္ႏႊဲေနၾကသည္ကိုေတြ႔ရသည္။

လီဆူရိုးရာပြဲပင္ျဖစ္ေသာ္ျငား ေဒသတြင္းေန အျခားတုိင္းရင္းသားမ်ားပါ ၀င္ေရာက္ဆင္ႏြဲေနျခင္းက ပူတာအိုၿမိဳ႕နယ္ ေအးခ်မ္းမႈ၏ ပံုရိပ္တစ္ခု၊ ျပယုဂ္ တစ္ခုျဖစ္သည္။

“ လီဆူပဲျဖစ္ျဖစ္ ရွမ္းပဲျဖစ္ျဖစ္ ဂ်ိန္းေဖာ့ပဲျဖစ္ျဖစ္ အားလံုးက အမိျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ညီအကိုေမာင္နွမေတြပဲ တစ္ဦးရဲ႕ ယဥ္ေက်းမႈကို တစ္ဦးက ေလးစားၾကပါတယ္” ဟု လီဆူရိုးရာ နွစ္သစ္ကူးပြဲနွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ဦးမယစ္ေယာရႈ ကေျပာသည္။

ပူတာအိုၿမိဳ႕မွေစ်းမွ ေစ်း၀ယ္သူတခ်ဳိ႕

တုိင္းရင္းသားရိုးရာပြဲမ်ားက်င္းပျခင္းျဖင့္ ေဒသတြင္းေနထုိင္သည့္ တိုင္းရင္းသားမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားအၾကား ခ်စ္ၾကည္ရင္းနွီးမႈပိုမိုရရွိနိုင္သည္ဟု လီဆူတိုင္းရင္းသားေရးရာ၀န္ႀကီးကေျပာသည္။

ၿငိမ္းခ်မ္းမႈကို ဆက္လက္ထိန္းသိမ္းလို

ေဒသတြင္းမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားအၾကား ယဥ္ေက်းမႈ၊ ဘာသာေရး စသည့္ကြဲဲျပားမႈမ်ားအၾကား တစ္ဦးနွင့္ တစ္ဦး အျပန္အလွန္ေလးစားမႈျဖင့္ ေနထုိင္လာခဲ့ၾကသည္မွာ နွစ္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာျမင့္လာခဲ့သည္။ အျငင္းပြားမႈ အနည္းအက်ဥ္းရွိေနေသာ္လည္း ေဒသခံမ်ားအၾကား တစ္ဦးနွင့္ တစ္ဦးအမုန္းစကားမဆုိဘဲ ေလးစားနားလည္မႈျဖင့္ ေျဖရွင္းၾကျခင္းက ၿငိမ္းခ်မ္းမႈ၏ သေကၤတျဖစ္ေနသည္။

ပူတာအိုၿမိဳ႕အတြင္း ေဒသထြက္လက္ေဆာင္ပစၥည္းမ်ားေရာင္းခ်သည့္ဆုိင္၊ ေဒသထြက္အစားအစာဆုိင္မ်ား၊ အလွျပင္ဆုိင္၊ ကုန္စံုဆုိင္ စသျဖင့္ ေတြ႔ရွိရၿပီး အရက္ဘီယာဆုိင္မ်ားကို အနည္းအက်ဥ္းသာေတြ႔ရသည္။ ည ၈ နာရီ၀န္းက်င္တြင္ တိတ္ဆိတ္သြားတတ္သည့္ ထုိၿမိဳ႕ေလးတြင္ ဒုစရိုက္မႈမ်ားလည္း နည္းပါးသည္ဟု ေဒသခံမ်ားက ေျပာသည္။

၂၀၁၄ ခုနွစ္မွစတင္ကာ ဖြဲ႔စည္းခဲ့သည့္ နမ္ရွနီ ေဒသအေျချပဳလူမႈအဖြဲ႔အစည္းသည္ မဲဆႏၵပညာေပးလုပ္ငန္းမ်ား၊ လယ္ယာေျမ၊လူ႔အခြင့္အေရး စသည့္ပညာေပးလုပ္ငန္းမ်ားကို ပူတာအို ခရုိင္အတြင္းလုပ္ကိုင္လွ်က္ရွိသည္။ ပညာေပးလုပ္ငန္းမ်ားလုပ္ကိုင္ရာတြင္လည္း ေဒသခံတုိင္းရင္းသားအဖြဲ႔အစည္းအခ်ဳိ႕နွင့္ လက္တြဲကာ လုပ္ေဆာင္မႈမ်ားရွိေၾကာင္း အဆုိပါအဖြဲ႔၏ တာ၀န္ခံ ဦးမင္ဆုိင္းကေျပာသည္။

ပူတာအိုၿမိဳ႕အ၀င္ဆိုင္းဘုတ္

ပူတာအိုေဒသအတြင္း ဗုဒၶဘာသာကိုးကြယ္သည့္ တုိင္းခမ္းတီ(ေခၚ)ခႏၱီးရွမ္းတုိင္းရင္းသားတုိ႔၏ ရြာေပါင္း ၁၈ ရြာခန္႔ရွိေနၿပီး အျခားေဒသခံတုိင္းရင္းသားမ်ားနွင့္ ေအးအတူပူအမွ်ပင္   ေနထုိင္လွ်က္ရွိသည္။ ေဒသခံမ်ားအၾကား ဘာသာေရးနွင့္ပတ္သက္ၿပီးလည္း အျပန္အလွန္ေလးစားမႈထားရွိၾကသည္ဟု ခမ္းတီးလုန္သာသနႏုဂၢဟအဖြဲ႔၏ဒုတိယဥကၠဌ၊ ေကာင္းမႈလံုေစတီေတာ္၏ နာယကလည္းျဖစ္သည့္ ဦးေစာ၀င္းခြန္ ကေျပာသည္။

 “အရင့္အရင္ ဘိုးဘြားစဥ္ဆက္ကတည္းက ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းလုပ္ကိုင္စားေသာက္ေနထုိင္လာခဲ့ၾကတာ တစ္ေျမတည္းေန တစ္ေရတည္းေသာက္တဲ့ ညီအကို စိတ္ဓါတ္မ်ဳိးပဲကြ်န္ေတာ္တုိ႔မွာရွိပါတယ္္” ဟု ဦးေစာ၀င္းခြန္က ဆုိသည္။

ေအးခ်မ္းတည္ၿငိမ္သည့္ ေဒသအျဖစ္ ဆက္လက္ထိန္းသိမ္းထားႏိုင္ရန္အတြက္ တစ္ဦးေပၚ တစ္ဦး အျပန္အလွန္ သံသယ မထားဘဲ ေလးစားမႈႏွင့္ ဆက္ဆံျခင္းသည္ အဓိက လိုအပ္ခ်က္ ျဖစ္သည္ဟု ပူတာအိုတြင္ ေတြ႔ဆံု ေမးျမန္းခဲ့ရသည့္ ေဒသခံ အမ်ားစုက ေျဖၾကသည္။  

အျငင္းပြားမႈအနည္းအက်ဥ္းရွိေနေသာ္လည္း ပူတာအိုေဒသသည္  ၿငိမ္းခ်မ္းမႈမ်ားနွင့္ ခရီးဆက္လွ်က္ရွိသည္။ ဒီအေျခအေနကို ဆက္လက္ထိန္းသိမ္းသြားဖုိ႔လိုသည္ဟု ဦးမဘုရင္ရမ္ ကေျပာသည္။

“ကြ်န္ေတာ္္တို႔ရဲ႕ သေဘာထားက ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ညီအကို ေမာင္နွမ အရင္းေတြလိုပဲ ဆက္လက္ၿပီးေနသြားရမယ္” ဟု ဦးမဘုရင္ရမ္ ကေျပာသည္။

ၿငိမ္းခ်မ္းမႈကို ထိန္းသိမ္းထားရာတြင္ တိုင္းရင္းသားတစ္မ်ဳိးတည္းေၾကာင့္ မဟုတ္ဘဲ ေဒသေနတုိင္းရင္းသားအားလံုးက စည္းစည္းလံုးလံုးရွိေနျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ေၾကာင္း ဦးမယစ္ေယာရႈ ကေျပာသည္။

“ဆက္လက္ၿပီးမွလည္း ၿငိမ္းခ်မ္းတဲ့ေဒသျဖစ္ေစခ်င္တယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈကို လူမ်ဳိးစုတစ္စုတည္းကမဟုတ္ဘဲ အားလံုးက ပူးေပါင္းၿပီးေတာ့မွ အျဖဴေရာင္နယ္ေျမအျဖစ္ဆက္လက္ ထိန္းသိမ္းသြားေစခ်င္တယ္” ဟု ဦးမယစ္ေယာရႈ ကသူ႔ဆႏၵကို ဖြင့္ဟသည္။