အင္းဒင္ေက်းရြာ လူသတ္မႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ရိုက္တာသတင္းဌာနမွ ေဖာ္ျပခ်က္ႏွင့္ တပ္မေတာ္မွ ေဖာ္ျပခ်က္

.

ဒီဇင္ဘာလ ၁၉ ရက္က ႐ုပ္အေလာင္းမ်ား တူးေဖာ္ေနစဥ္။ ဓာတ္ပံု-MOI

 

အင္းဒင္ေက်းရြာ လူသတ္မႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ရိုက္တာသတင္းဌာနမွ ေရးသားခ်က္

-------------------------------------------------------------------------

ပူးတြဲ ခ်ည္ေႏွာင္၍ ဖမ္းဆီးခံထားရေသာ ရိုဟင္ဂ်ာ ၁၀ ဦးသည္ ၎တို႔၏ ဗုဒၶဘာသာ အိမ္နီးခ်င္းမ်ား ေျမက်င္းတူးေနသည္ကို ၾကည့္ရွုေနခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္မ်ားမၾကာမီကာလျဖစ္ေသာ စက္တင္ဘာလ ၂ ရက္ေန႔ နံနက္ခင္း၌ ၁၀ ဦးစလုံး ေသဆုံးခဲ့သည္။ အနည္းဆုံး ႏွစ္ဦးအား ဗုဒၶဘာသာ ရြာသားမ်ားမွ ေသသည္ အထိ ခုတ္သတ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ က်န္ရွိသူမ်ားကိုမူ စစ္သားမ်ားမွ ပစ္သတ္ခဲ့ေၾကာင္း ေျမတူးခဲ့သူမ်ားထဲမွ ႏွစ္ဦးက ဆိုသည္။

ဤသတ္ျဖတ္မွုမ်ားသည္ ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္း အၾကမ္းဖက္မွုမ်ား၏ အခန္းဆက္ထဲမွ ေနာက္ထပ္ အခန္းတြဲ အပိုင္း တစ္ခုဟု သတ္မွတ္ရေပမည္။ ရိုဟင္ဂ်ာမ်ားမွ စစ္တပ္အား မီးရွို႔ ဖ်က္ဆီးမွု၊ အဓၶမျပဳက်င့္မွုမ်ားႏွင့္ သတ္ျဖတ္မွုမ်ားအတြက္ စြပ္စြဲ ထားသည္။ ျမန္မာ တာဝန္ရွိသူမ်ားမွ ၎၏ “နယ္ေျမရွင္းလင္းေရး ေဆာင္ရြက္မွု” သည္ ဆူပူေသာင္းက်န္းသူမ်ား၏ တိုက္ခိုက္မွုမ်ားအား တရားဝင္ တုံ႔ျပန္ေဆာင္ရြက္မွုတစ္ခုျဖစ္ေၾကာင္း ဆိုသည္။

Reuters သတင္းဌာနသည္ အင္းဒင္ရြာတြင္ ျဖစ္ေပၚခဲ့သည့္ သတ္ျဖတ္မွုမ်ား မတိုင္ခင္ေန႔ရက္မ်ားမွ အေျခအေနမ်ား ကို စပ္ဆက္ပုံေဖာ္နိုင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းခဲ့ၿပီး၊ ဗုဒၶဘာသာဝင္ ရြာသားမ်ား၏ အင္တာဗ်ဴးေမးျမန္းမွုမ်ားမွ တဆင့္ ၎တို႔မွ ရိုဟင္ဂ်ာေနအိမ္မ်ားအား မီးရွို႔ဖ်က္ဆီးကာ မူစလင္မ်ားအား သတ္ျဖတ္၍ ႐ုပ္အေလာင္းမ်ားအား ျမႇုပ္ႏွံခဲ့ေၾကာင္း ဖြင့္ဟဝန္ခံခ်က္ကို ပထမဆုံးအေနျဖင့္ ရရွိခဲ့သည္။

ဤမွတ္တမ္းသည္ စစ္သားမ်ားႏွင့္ လက္နက္ကိုင္ရဲတပ္ဖြဲ႕မ်ား ပါဝင္ပတ္သက္ေနေၾကာင္း ဓာတ္ပုံ သက္ေသ အေထာက္ အထားမ်ားႏွင့္ လုံျခဳံေရး ဝန္ထမ္းမ်ားထံမွ သက္ေသထြက္ဆိုခ်က္မ်ား ပထမဆုံးအႀကိမ္ ရယူနိုင္ခဲ့သည့္ အမွတ္အသား တစ္ခုလည္း ျဖစ္ေပသည္။ ဗုဒၶဘာသာဝင္ ေက်းရြာလူႀကီးတစ္ဦးမွ Reuters သတင္းဌာနသို႔ ေထာက္ပံ့ခဲ့ေသာ ဓာတ္ပုံသုံးပုံသည္ လုံျခဳံေရး တပ္သားမ်ားမွ ရိုဟင္ဂ်ာ အမ်ိဳးသားမ်ားအား ထိန္းသိမ္းထားသည့္ စက္တင္ဘာလ ၁ ရက္ေန႔ ညေနခင္း အေစာပိုင္း အခ်ိန္မွ ရိုဟင္ဂ်ာ အမ်ိဳးသားမ်ား သတ္ျဖတ္ျခင္းခံရသည့္ စက္တင္ဘာလ ၂ရက္ေန႔ မနက္ ၁၀နာရီ ေက်ာ္ခန္႔ အထိ  အဓိက ေသာ့ခ်က္က်ေသာ အခိုက္အတန္႔မ်ားအား ဖမ္းယူ ရိုက္ကူးထားသည့္ ဓာတ္ပုံမ်ား ျဖစ္သည္။

Reuters ၏ စုံစမ္းစစ္ေဆးျခင္းမ်ားေၾကာင့္ ရဲအရာရွိမ်ား မွ သတင္းဌာန၏ သတင္းေထာက္ႏွစ္ဦးျဖစ္ေသာ ကိုဝလုံးႏွင့္ ကိုေက်ာ္စိုးဦးတို႔အား ရခိုင္ႏွင့္ဆက္ႏြယ္ေသာ လၽွို႔ဝွက္ စာရြက္စာတမ္းမ်ားအား ရယူထားသည္ ဟူေသာ စြပ္စြဲခ်က္ႏွင့္အတူ ဒီဇင္ဘာလ ၁၂ ရက္ ေန႔က ဖမ္းဆီးခဲ့သည္။ ထို႔ေနာက္ ဇန္နဝါရီလ ၁၀ ရက္ေန႔တြင္ Reuters သတင္းဌာနမွ ျပင္ဆင္ေနခဲ့သည့္ သတင္း၏ အစိတ္အပိုင္းျဖစ္ေသာ အင္းဒင္အရပ္တြင္ ရိုဟင္ဂ်ာ အမ်ိဳးသား ၁၀ ဦး သတ္ျဖတ္ခံရသည္ကို အတည္ျပဳသည့္ ထြက္ဆိုခ်က္တစ္ခုကို စစ္တပ္မွ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

သို႔ေသာ္ စစ္တပ္မွ ထုတ္ျပန္ထားသည့္ ျဖစ္စဥ္ပုံစံသည္ Reuters သတင္းဌာနသို႔ ရခိုင္ဗုဒၶဘာသာဝင္ႏွင့္ ရိုဟင္ဂ်ာ မူစလင္ သက္ေသမ်ားတို႔မွ ေပးထားေသာ မွတ္တမ္းမ်ား ႏွင့္ အေရးပါသည့္ အခ်က္အလက္မ်ားတြင္ ကြဲလြဲေနသည္ကို ေတြ႕ ရွိရသည္။

စစ္တပ္အဆိုရမူ အဆိုပါအမ်ိဳးသား ၁၀ ဦးသည္ လုံျခဳံေရးတပ္မ်ားအား တိုက္ခိုက္ခဲ့သည့္ အၾကမ္းဖက္သမား ၂၀ဝ ထဲမွ ျဖစ္သည္ဟု ဆိုသည္။ သို႔ေသာ္ ဗုဒၶဘာသာဝင္ ရြာသားမ်ားအား ဤေဆာင္းပါးအတြက္ အင္တာဗ်ဴးေမးျမန္းခ်က္မ်ား တြင္မူ ၎တို႔မွ အင္းဒင္ရွိ လုံျခဳံေရးတပ္မ်ားအေပၚ ပမာဏမ်ားျပားေသာ ေသာင္းက်န္းသူမ်ား ဝင္ေရာက္တိုက္ခိုက္မွုမ်ိဳး မရွိခဲ့ေၾကာင္း အစီရင္ခံခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ ရိုဟင္ဂ်ာသက္ေသမ်ားမွ Reuters သတင္းဌာနသို႔ ေျပာၾကားခ်က္အရမူ စစ္သားမ်ားသည္ အနီးနားကမ္းေျခတစ္ခု၌ ခိုလွုံေနခဲ့ေသာ ရိုဟင္ဂ်ာမ်ားထဲမွ ၁၀ ဦးအား ဆြဲထုတ္သြားခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။

ထို႔ျပင္ ရခိုင္ ဗုဒၶဘာသာဝင္ ရြာသားမ်ား၊ စစ္သားမ်ား၊ လက္နက္ကိုင္ ရဲတပ္ဖြဲ႕ဝင္မ်ား၊ ရိုဟင္ဂ်ာမ်ားႏွင့္ ေဒသခံ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွူးမ်ား ႏွင့္ အင္တာဗ်ဴးေမးျမန္းမွုမ်ားအရ ဆက္လက္ေတြ႕ ရွိရသည္မွာ -

- စစ္တပ္ႏွင့္ လက္နက္ကိုင္ ရဲတပ္သားမ်ား သည္ ရိုဟင္ဂ်ာေနအိမ္မ်ားအား မီးရွို႔ ဖ်က္ဆီးရန္ အင္းဒင္ႏွင့္ အျခားေက်းရြာ အနည္းဆုံး ႏွစ္ရြာေလာက္မွ ဗုဒၶဘာသာဝင္ အရပ္သားမ်ားအား စုစည္းခဲ့သည္ဟု ဗုဒၶဘာသာဝင္ ရြာသားမ်ားမွ ေျပာဆို ခဲ့သည္။

- အင္းဒင္ရွိ ရိုဟင္ဂ်ာ ရြာငယ္မ်ားအား “ရွင္းလင္းရန္” အမိန္႔သည္ စစ္တပ္မွ စတင္ျခင္းျဖစ္ၿပီး အဆင့္ဆင့္ ရရွိလာေသာ အမိန္႔ျဖစ္ေၾကာင္း လက္နက္ကိုင္ ရဲအရာရွိ သုံးဦးႏွင့္ ျပည္နယ္ၿမိဳ႕ေတာ္စစ္ေတြရွိ   ေထာက္လွမ္းေရးယူနစ္မွ ေလးေယာက္ေျမာက္ ရဲအရာရွိတို႔က ေျဖၾကားခဲ့သည္။

- လက္နက္ကိုင္ရဲတပ္သားမ်ားအခ်ိဳ႕သည္ ႏြားမ်ား၊ ေမာ္ေတာ္ဆိုင္ကယ္မ်ား အပါအဝင္ ရိုဟင္ဂ်ာမ်ား၏ ပိုင္ဆိုင္မွုမ်ားအား ျပန္လည္ေရာင္းခ်ရန္အတြက္ လုယူသိမ္းပိုက္ခဲ့ေၾကာင္း အင္းဒင္ရွိ ဗုဒၶဘာသာဝင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွူးႏွင့္ လက္နက္ကိုင္ ရဲအရာရွိ မ်ားထဲမွ တစ္ဦး၏အဆိုအရ သိရွိရသည္။

 အစိုးရ၏ ေပၚလစီမွာ အလြန္ရွင္းလင္းသည္ဟု ေျပာေရးဆိုခြင့္ ရွိသူ ဦးေဇာ္ေဌးက ေျပာသည္။ “လူအခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မွုေတြ မရွိဘူး လို႔ ျငင္းဆန္ေနမွာ မဟုတ္ဘူး။ ၿပီးေတာ့ အသလြတ္ ျငင္းဆန္မွုေတြ လုပ္ေနတာ မဟုတ္ပါဘူး။” အကယ္၍ အလြဲသုံးစားမွုေတြနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ “ခိုင္မာၿပီး ယုံၾကည္စိတ္ခ်ရတဲ့ မူရင္း သက္ေသေတြ” ရွိရင္ အစိုးရက စုံစမ္းစစ္ေဆး သြားမည္ ျဖစ္သည္ ဟု သူက ဆိုသည္။

“ဆိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အေနနဲ႔ ခိုင္မာၿပီး ယုံၾကည္စိတ္ခ်ရတဲ့ မူရင္း သက္ေသေတြရရင္ ေျမျပင္မွာ စုံစမ္းစစ္ေဆးမွုေတြ ျပဳလုပ္လို႔ရတယ္။ ၿပီးေတာ့ ခ်ိဳးေဖာက္မွုေတြ ရွိေၾကာင္း သက္ေသအေထာက္အထားေတြ မွန္မွန္ကန္ကန္ ေတြ႕ရွိရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အေနနဲ႔ တည္ဆဲဥပေဒေတြ အတိုင္း လိုအပ္တဲ့ အေရးယူေဆာင္ရြက္မွုေတြ ျပဳလုပ္သြားမွာ ျဖစ္တယ္။”

သူက စစ္တပ္၏ ရခိုင္ျပည္နယ္ရွိ စစ္ဆင္ေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ ကာကြယ္ေျပာဆိုခဲ့သည္။ “ဘယ္သူက စၿပီး အၾကမ္းဖက္ တိုက္ခိုက္ခဲ့တာလည္း ဆိုတာကို နိုင္ငံတကာ အသိုင္းအဝိုင္းအေနနဲ႔ နားလည္ဖို႔ လိုအပ္တယ္။ အဲ့ဒီလို အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မွုေတြ ဥပေရာနိုင္ငံမွာ ျဖစ္ေပၚခဲ့မယ္ဆိုရင္ ယူအက္စ္ မွာ လန္ဒန္ မွာ နယူးေရာ့ခ္မွာ ဝါရွင္တန္မွာ ျဖစ္ေပၚခဲ့မယ္ဆိုရင္ မီဒီယာေတြက ဘာေျပာမလဲ။”

စစ္တပ္ထံမွ မွတ္ခ်က္ ေတာင္းဆိုမွု အေပၚ ျပန္လည္တုန္႔ျပန္ျခင္း မရွိခဲ့ပါ။

စင္စစ္ ဤျဖစ္ရပ္မ်ားသည္ ရိုဟင္ဂ်ာပုန္ကန္သူမ်ားမွ ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းရွိ ရဲကင္းစခန္းမ်ားႏွင့္ စစ္တပ္ရင္း ဌာနခ်ဳပ္ တစ္ခုအား ဝင္ေရာက္တိုက္ခိုက္ခဲ့သည္ ၾသဂုတ္လ ၂၅ ရက္တြင္ စတင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ အင္းဒင္ရွိ ရာခ်ီေသာ ဗုဒၶဘာသာဝင္ ရြာသားမ်ားသည္ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္း၌ ခိုလွုံအကာကြယ္ယူခဲ့ရသည္။ ၾသဂုတ္လ ၂၇ ရက္ေန႔တြင္မူ ေက်းရြာသို႔ ျမန္မာ့ ေျခလၽွင္တပ္ရင္း ၃၃ မွ တပ္သား ၈၀ ခန္႔ ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။

ဗုဒၶဘာသာဝင္ ရြာသားငါးဦး၏ ေျပာၾကားခ်က္အရ စစ္တပ္တာဝန္ရွိ အရာရွိျဖစ္သူမွ ၎တို႔အား လုံျခဳံေရးေဆာင္ရြက္မွုမ်ား အတြက္ လုပ္အားေပးပါဝင္ နိုင္ေၾကာင္း ေျပာဆိုခဲ့သည္ ဟု သိရွိရသည္။ အင္းဒင္ရွိ ဗုဒၶဘာသာဝင္  ရြာသားမ်ားပါဝင္ေသာ “လုံျခဳံေရးအဖြဲ႕” မွ ပါဝင္လိုသူမ်ားကို အဆိုပါ စစ္တပ္အရာရွိက ေတြ႕ ရွိစုစည္းခဲ့သည္ ဟု အဖြဲ႕ဝင္မ်ား ႏွင့္ ရြာသားမ်ား က ဆိုသည္။

ေနာက္ပိုင္းေန႔မ်ားတြင္မူ စစ္သားမ်ား၊ ရဲႏွင့္ ဗုဒၶဘာသာဝင္ ရြာသားမ်ားသည္ အင္းဒင္ရွိ ရိုဟင္ဂ်ာမူစလင္မ်ား၏ ေနအိမ္အမ်ားစုအား မီးရွို႔ ဖ်က္ဆီးခဲ့သည္ဟု ဗုဒၶဘာသာဝင္ ရြာသား တစ္ဒါဇင္မွ ဆိုသည္။

ရဲတစ္ဦးက ၎၏ အုပ္ခ်ဳပ္သူအရာရွိသည္ ၎အား ရိုဟင္ဂ်ာမ်ားေနထိုင္သည့္ ဧရိယာမ်ားကို “သြားေရာက္ ရွင္းလင္းရန္” ႏွုတ္မိန္႔ေပးခဲ့ၿပီး၊ ၎မွမူ ဤသည္မွာ မီးရွို႔ဖ်က္ဆီးပစ္ရန္ျဖစ္ေၾကာင္း အနက္ေကာက္ယူခဲ့သည္ ဟု ဆိုသည္။ ဒုတိယ ရဲတစ္ဦး မွ  ၎ပါဝင္ခဲ့သည့္ အင္းဒင္ရြာ၏ ေျမာက္ဘက္ရွိ ေက်းရြာမ်ားအေပၚ က်ဴးလြန္သည့္ ဝင္ေရာက္ စည္းနင္းမွုမ်ား အေၾကာင္း ေဖာ္ၿပ ေျပာဆိုခဲ့သည္။ လုံျခဳံေရးတပ္သားမ်ားသည္ အရပ္သားအကၤ်ီမ်ားႏွင့္ ေဘာင္းဘီမ်ားအား ဝတ္ဆင္၍ ရြာသားမ်ားၾကားတြင္ ေရာေႏွာေနေစရန္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေၾကာင္း ၎ဒုတိယေျမာက္ ရဲႏွင့္ အင္းဒင္ရွိ ဗုဒၶဘာသာဝင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွူး ေမာင္သိန္းေခ်တို႔ထံမွ ၾကားသိရသည္။ 

ရိုဟင္ဂ်ာမ်ား အင္းဒင္မွ ထြက္ေျပးသြားၿပီးသည့္ေနာက္ ဗုဒၶဘာသာဝင္ ရြာသားမ်ားသည္ ၎ရိုဟင္ဂ်ာမ်ား၏ ၾကက္မ်ား၊ ဆိတ္မ်ားအပါအဝင္ ပိုင္ဆိုင္မွုမ်ားအား သိမ္းယူခဲ့ေၾကာင္း ဗုဒၶဘာသာဝင္ေဒသခံမ်ားမွ Reuters သတင္းဌာနသို႔ ေျပာၾကား ခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ တန္ဖိုးႀကီးမားသည့္ ေမာ္ေတာ္ဆိုင္ကယ္မ်ားႏွင့္ ႏြားမ်ားကဲ့သို႔ေသာ ပစၥည္းအမ်ားစုကိုမူ အမွတ္ (၈) လုံျခဳံေရး ရဲတပ္ဖြဲ႕ခြဲမွ တပ္မွူးျဖစ္သူ သန္႔ဇင္ဦးက သိမ္းယူသြားခဲ့ၿပီး ေရာင္းခ်ခဲ့ေၾကာင္း ပထမရဲအရာရွိႏွင့္ ေက်းရြာအုပ္ခ်ဳပ္သူတို႔မွ ထြက္ဆိုခဲ့ၾကသည္။

တပ္မွူးျဖစ္သူ သန္႔ဇင္ဦးထံ ဖုန္းျဖင့္ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခဲ့ရာတြင္ တစ္စုံတစ္ရာ မွတ္ခ်က္ေပးျခင္းမရွိခဲ့ပါ။

 ေျပာေရးဆိုခြင့္ ရွိသူ ရဲမွူးႀကီး မ်ိဳးသူစိုး က ရဲတပ္ဖြဲ႕ ဝင္မ်ားမွ ေက်းရြာမ်ားကို မီးရွို႔ျခင္း သို႔မဟုတ္ အရပ္ဝတ္မ်ား ဝတ္စားျခင္း တို႔ႏွင့္ သက္ဆိုင္သည့္ သာဓကျဖစ္ရပ္မ်ိဳးကို သူ မသိေၾကာင္း ေျပာသည္။ “သြားရွင္းပစ္” (သို႔မဟုတ္)ေက်းရြာေတြကို  “မီးရွို႔ပစ္” ဆိုတဲ့ အမိန္႔ မ်ိဳး မရွိဘူး ဟု သူက ဆိုသည္။

“ဒါက လုံးဝမျဖစ္နိုင္တဲ့ ကိစၥပါ ခင္ဗ်။” ဟု သူက ရိုက္တာကို ေျပာျပသည္။ “တကယ္လို႔ အဲ့လို ဟာမ်ိဳး ရွိတယ္ဆိုရင္ တရားဝင္ တင္ျပေပါ့ ဒါ ကၽြန္ေတာ္တို႔ တရားဝင္ စုံစမ္းရမယ့္ အေျခအေနေတြပါ။”

“ဒါေပမယ့္ အခု ခင္ဗ်ားတို႔ ေျပာတဲ့ ဟာအရ ဆိုရင္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔က စုံစမ္းၿပီး ျပန္ေတာ့ ေလ့လာၾကည့္ပါမယ္ ခင္ဗ်။ ဒါေပမယ့္ ေလာေလာဆယ္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ ေျပာခ်င္တာကေတာ့ လုံျခဳံ ေရး တပ္ဖြဲ႕ ဝင္မ်ား အေနနဲ႔ ကေတာ့ သတ္မွတ္ထားတဲ့ အမိန္႔ေတြ ညႊန္ၾကားခ်က္ေတြ ရွိတယ္။ အဆင့္ဆင့္ ကြပ္ကဲမွုေတြ ရွိတယ္။ အဲ့ဒီ အေပၚ မွာ လိုက္နာ ေဆာင္ရြက္ရတဲ့ ေၾကာင့္မို႔ ဒီျဖစ္စဥ္ေတြေတာ ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ သိပ္ေတာ ့ မထင္ဘူးေပါ့ေနာ္။”

စက္တင္ဘာလ ၁ ရက္ေန႔တြင္ အင္းဒင္ရွိ ရိုဟင္ဂ်ာ ရာခ်ီသည္ အနီးနား ကမ္းေျခတစ္ခုသို႔ သြားေရာက္ခိုလွုံခဲ့ေၾကာင္း သက္ေသမ်ားမွ ထြက္ဆိုခဲ့သည္။ အသတ္ခံရမည့္ ၁၀ ဦးမွာ ၎တို႔ထဲမွ ျဖစ္သည္။ ငါးဦးသည္ ငါးဖမ္းသမားမ်ား သို႔မဟုတ္ ငါးေရာင္းခ်သူမ်ားျဖစ္ၾကၿပီး၊ ႏွစ္ဦးမွာမူ စတိုးဆိုင္မ်ား ဖြင့္ထားၾကသည္၊ က်န္ႏွစ္ဦးသည္ ေက်ာင္းသားမ်ား ျဖစ္ၾကၿပီး၊ ေနာက္ဆုံးတစ္ဦးမွာမူ အစၥလာမ္ဘာသာေရး ဆရာတစ္ဦးျဖစ္သည္။

ရိုဟင္ဂ်ာသက္ေသမ်ားမွ ေျပာၾကားခ်က္အရ အစၥလာမ္ဘာသာေရး ဆရာျဖစ္သူ Abdul Malik သည္ စားေသာက္ရန္ အစား အေသာက္မ်ားႏွင့္ ခိုလွုံဖို႔အတြက္ ဝါးမ်ားရွာေဖြရန္ ၎၏ ေက်းရြာသို႔ ျပန္သြားခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ကမ္းေျခသို႔ ၎ျပန္ေရာက္လာခ်ိန္တြင္ စစ္သားမ်ား ႏွင့္ လက္နက္ကိုင္ ဗုဒၶဘာသာဝင္ ရြာသားမ်ား (အနည္းဆုံး ခုႏွစ္ဦးခန္႔)  သည္ ၎ေနာက္မွ လိုက္ပါ လာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ စစ္တပ္သည္ ရိုဟင္ဂ်ာမ်ားအား ေခၚယူၿပီး ေနာက္ အမ်ိဳးသား ၁၀ ဦးအား ေရြးခ်ယ္၍ ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္သြားခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ဤသက္ေသမ်ားမွ ထြက္ဆိုခဲ့သည္။

အဆိုပါညေနခင္း၌ ရိုက္ကူးထားေသာ ဓာတ္ပုံတြင္ ၎ပုဂၢိဳလ္ ၁၀ ဦး ရြာလမ္းၾကားတစ္ခုေပၚ၌ ဒူးေထာက္ေနသည္ကို ေတြ႕ ရွိရေပမည္။ စက္တင္ဘာလ ၂ ရက္ေန႔တြင္ ၎တို႔အား သခၤ်ိဳင္းတစ္ခုအနီးသို႔ ေခၚေဆာင္သြားခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ဗုဒၶဘာသာဝင္ ရြာသားမ်ားမွ ဖြင့္ဟထြက္ဆိုခဲ့ၿပီး၊ အဆိုပါေနရာတြင္ ၄င္းတို႔ကို ဓာတ္ပုံရိုက္ကူးထားသည္ ကို ေတြ႕ ရွိရသည္။ လုံျခဳံေရးဝန္ထမ္းမ်ားသည္ ေဒသခံ ဗုဒၶဘာသာဝင္ လယ္သမားတစ္ဦးျဖစ္သည့္ ဦးေမာင္နီ ေပ်ာက္ဆုံးမွုႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ၎တို႔အား ေမးျမန္းခဲ့ေၾကာင္း ရခိုင္လူႀကီးတစ္ဦး၏ ေျပာၾကားခ်က္အရ သိရွိရသည္။ ရခိုင္ဗုဒၶဘာသာဝင္မ်ားႏွင့္ ရိုဟင္ဂ်ာမ်ားတို႔မွ ၎တို႔အေနႏွင့္ အဆိုပါလယ္သမားေပ်ာက္ဆုံးမွုသည္ ၎ရိုဟင္ဂ်ာ ၁၀ ဦးႏွင့္ ခ်ိတ္ဆက္ေနေၾကာင္း သက္ေသအေထာက္အထား တစ္စုံတစ္ရာမရွိေၾကာင္း Reuters သတင္းဌာနသို႔ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

စစ္သားမ်ားမွ ဖမ္းဆီးခံရသူမ်ားအား ၄င္းတို႔ကို သတ္မည့္ေနရာသို႔ ေခၚေဆာင္သြား သည္ကို ၎တို႔မွာ ၾကည့္ရွုေနခဲ့ရေၾကာင္း ဗုဒၶဘာသာဝင္ သုံးဦးမွ သက္ေသထြက္ဆိုခဲ့သည္။ က်င္းတူးသူတစ္ဦးျဖစ္သည့္ အၿငိမ္းစားစစ္သား စိုးေခ်အဆိုအရ ဦးေမာင္နီ၏သားမ်ား အား တာဝန္ရစစ္တပ္အရာရွိမွ ဖိတ္ၾကားခဲ့ၿပီး၊ ပထမဆုံး သတ္ျဖတ္မွုကို ေဆာင္ရြက္ေစခဲ့ေၾကာင္း သိရွိရသည္။ ပထမဆုံးသားျဖစ္သူသည္ အစၥလာမ္ဘာသာေရးဆရာ Abdul Malik ၏ ဦးေခါင္းအား ခုတ္ျဖတ္ခဲ့ေၾကာင္း စိုးေခ်မွ ထြက္ဆိုသည္။ ဒုတိယသားျဖစ္သူသည္ ေနာက္ထပ္အမ်ိဳးသားတစ္ဦး၏ လည္ပင္းအား ခုတ္ျဖတ္ခဲ့သည္။

ရခိုင္လူႀကီးတစ္ဦးမွ Reuters သတင္းေထာက္မ်ားထံသို႔ သတ္ျဖတ္ၿပီးေနာက္ ရိုက္ကူးထားသည့္ ဓာတ္ပုံအား ေပးအပ္ခဲ့သည္။ ၎အေနႏွင့္ မည္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ Reuters သတင္းဌာနထံသို႔ ဤအခ်က္အလက္မ်ား မၽွေဝဖို႔ေရြးခ်ယ္ခဲ့ေၾကာင္း ေမးျမန္းရာ ၎မွ - “ဒီကိစၥမွာ ရွင္းရွင္းလင္းလင္းျဖစ္ေစခ်င္တယ္။ ဒီလိုမ်ိဳး အနာဂါတ္မွာ ထပ္ျဖစ္မွာကို မလိုလားဘူး" ဟု ၎မွ ဆိုခဲ့သည္။

 

အင္းဒင္ေက်းရြာမွ လူသတ္မႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး တပ္မေတာ္မွ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္

-------------------------------------------------------

ရခုိင္ျပည္နယ္၊ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္၊ အင္းဒင္ေက်းရြာသုႆန္၌ လူမ်ားအား သတ္ျဖတ္ျမႇဳပ္ႏွံထားေၾကာင္း အမည္မေဖာ္ လုိသူတစ္ဦးက သတင္းပို႔တုိင္ၾကားလာမႈ အေပၚ လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ား ပါ၀င္ပတ္သက္ခဲ့မႈရွိ/မရွိ စစ္ေဆးရန္အတြက္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္႐ုံး(ၾကည္း)မွ ဒုတိယဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေအး၀င္း ဦးစီးသည့္ အဖြဲ႕၀င္ ၅ ဦးပါ၀င္ ေသာစုံစမ္းစစ္ေဆးေရး အဖြဲ႕သည္ အခင္းျဖစ္ပြားရာ နယ္ေျမေဒသသို႔ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာ ၂၀ ရက္တြင္ ထြက္ခြာသြားေၾကာင္း သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီးျဖစ္သည္။

ဒုတိယဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေအး၀င္းဦးေဆာင္ေသာ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးအဖဲြ႕သည္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာ ၂၀ ရက္မွ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီ ၂ ရက္အထိ အင္းဒင္ေက်းရြာ အုပ္စုအတြင္းရိွ အခင္းျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ေနရာမ်ားကုိ သြားေရာက္၍ တပ္မေတာ္သား သက္ေသ ၂၁ ဦး၊ နယ္ျခားေစာင့္ရဲတပ္ဖြဲ႕မွ တပ္ဖြဲ႕၀င္ ၃ ဦး၊ အမွတ္(၈) လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕ခြဲ မွ တပ္ဖြဲ႕၀င္ ၁၃ ဦး၊ အင္းဒင္ရြာသား ၆ ဦးႏွင့္ ဌာနဆုိင္ရာ၀န္ထမ္း ၆ ဦးတုိ႔ကို စစ္ေဆးခဲ့ သည္။

စစ္ေဆးေတြ႕ရွိခ်က္မ်ားအရ အင္းဒင္ေက်းရြာအုပ္စုတႊင္ တုိင္းရင္းသားရြာ မ်ားျဖစ္ေသာ အင္းဒင္(ရခုိင္)ရြာ၊ ပဲ႐ုံ(နတလ)ရြာ ၂ ရြာႏွင့္ ဘဂၤါလီရြာ ၃ ရြာပါ၀င္ ေၾကာင္း၊ တုိင္းရင္းသား ၂ ရြာတြင္ အိမ္ေျခ ၁၇၆ လံုး၊ လူဦးေရ ၈၄၀ ဦးရိွၿပီး ဘဂၤါလီ ၃ ရြာတြင္ အိမ္ေျခ ၈၀၀ လံုး၊ လူဦးေရ ၆၀၀၀ ဦးခန္႔ရိွေၾကာင္း၊ ၂၀၁၆ ခုနွစ္၊ ေအာက္တုိဘာ ၉ ရက္တုိက္ခုိက္ မႈျဖစ္ၿပီးေနာက္ပုိင္း ဘဂၤါလီမ်ားမွာ တုိင္းရင္းသားမ်ား အေပၚ တင္းမာစြာဆက္ဆံၿပီး ၿခိမ္းေျခာက္မႈမ်ားျပဳလုပ္လာခဲ့ေၾကာင္း၊ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္ ၂၅ ရက္တြင္ အင္းဒင္ေက်းရြာသား ဦးေမာင္နီအား ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမားမ်ားက လယ္ေတာ သုိ႔သြားစဥ္ ၀ုိင္း၀န္းဖမ္းဆီးသတ္ျဖတ္ခဲ့ေၾကာင္း၊ ထုိသုိ႔သတ္ျဖတ္ခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ဦးေမာင္နီ ၏ မိသားစု၀င္မ်ားသည္ ဘဂၤါလီမ်ားအေပၚ စိတ္နာက်ည္းလ်က္ရွိေၾကာင္း၊ ၎အျပင္ အင္းဒင္ဘဂၤါလီေက်းရြာမွ ဘဂၤါလီမ်ားက ၾသဂုတ္ ၂၅ ရက္မွ စတင္၍ အင္းဒင္ တုိင္းရင္းသားရြာကို တုတ္၊ ဓားမ်ားကုိင္ၿပီး အေ၀းမွ ေန႔/ညလူအုပ္ျဖင့္ ၀ုိင္း၀န္း ၿခိမ္းေျခာက္ၾကေၾကာင္း၊ ဘဂၤါလီရြာဘက္မွ အသံခ်ဲ႕စက္ဖြင့္၍ “ငါတုိ႔က က်ား၊ တုိင္းရင္းသားေတြနဲ႕ တပ္မေတာ္သားေတြရဲ႕ အသားကုိ စားမည္၊ တုိင္းရင္းသားေတြနဲ႕ တပ္မေတာ္သားေတြကို လည္လွီးၿပီး ကုန္ရ္ဘာပြဲ(အစ္ပြဲ) ျပဳလုပ္မည္၊ ဒီေျမ၊ ဒီလယ္ေတြ ကို ငါတုိ႔ပိုင္ရမည္၊ ဒီေဒသကို ငါတုိ႔သိမ္းပိုက္မည္” ဟု ထပ္ခါတလဲလဲ ဘဂၤါလီဘာသာျဖင့္ ညာသံေပး၍ ၿခိမ္းေျခာက္မႈ မ်ားရွိခဲ့ေၾကာင္း၊ ရြာသားမ်ားသည္ ေၾကာက္ရြ႕ံထိတ္လန္႔လ်က္ အိမ္တြင္မေနရဲဘဲ အင္းဒင္ေက်းရြာဘုန္းေတာ္ႀကီး ေက်ာင္းတြင္ သြားေရာက္စုေပါင္း ေနထုိင္ခဲ့ရၿပီး လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားကလည္း ေက်းရြာမ်ား၏ အကူအညီေတာင္းခံမႈအရ အခ်ိန္မီေရာက္ရွိလုံၿခဳံေရးေဆာင္ရြက္ေပးခဲ့ရေၾကာင္း ေတြ႔ရွိရသည္။

အင္းဒင္ေက်းရြာတြင္ လုံၿခဳံေရးေဆာင္ရြက္ေနေသာ လုံၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားသည္ စက္တင္ဘာ ၁ ရက္တြင္ ပင္လယ္ကမ္းစပ္ဘက္ သို႔ နယ္ေျမရွင္းလင္းစဥ္ ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္အင္အား ၂၀၀ ဦးခန္႔က တုတ္၊ ဓားမ်ား ကိုင္ေဆာင္ကာ ၀ုိင္းရံတုိက္ခိုက္ခဲ့သျဖင့္ ေသနတ္မုိးေပၚေထာင္ေဖာက္၍ သတိေပးတား ျမစ္ခဲ့ၿပီးေနာက္ ဘဂၤါလီမ်ားထြက္ေျပးသျဖင့္ လုိက္လံဖမ္းဆီးရာ ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမား ၁၀ ဦးအား ဖမ္းဆီးရမိခဲ့ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရသည္။

ဖမ္းဆီးရမိ ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမား ၁၀ ဦးအား စက္တင္ဘာ ၁ ရက္ ညပုိင္းတြင္ စာသင္ေက်ာင္း၌ ခ်ဳပ္ေႏွာင္ထားစဥ္ လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားက စစ္ေဆး ေမးျမန္းခ်က္မ်ားအရ ၎တုိ႔သည္ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕မ်ားႏွင့္ ဆက္ႏြယ္မႈရွိေနေၾကာင္း၊ ေက်းရြာတြင္ေနထုိင္စဥ္ ေမာ္လ၀ီဆရာမ်ားက အၾကမ္းဖက္လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ အဖြဲ႕၀င္ အျဖစ္ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ရန္ စည္း႐ုံးခံထားရသူမ်ားျဖစ္ေၾကာင္းသိရွိရသည္။

၎ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမား ၁၀ ဦးအား လုပ္ထုံးလုပ္နည္းႏွင့္အညီ ရဲစခန္းသို႔ အပ္ႏွံရမည္ျဖစ္ေသာ္လည္း အင္းဒင္နယ္ေျမရဲစခန္းရွိ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ ၂ စီးအား သေဘၤာေကြ႕ေက်းရြာတြင္ ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမားမ်ားက မုိင္းဆြဲ တုိက္ခိုက္မီး႐ႈိ႕ဖ်က္ဆီးခဲ့ျခင္း၊ ထုိအခ်ိန္ကာလတြင္ ၎နယ္ေျမ၀န္းက်င္တစ္၀ုိက္၌ အၾကမ္းဖက္တုိက္ခိုက္မႈမ်ား ဆက္တုိက္ျဖစ္ပြားလ်က္ရွိသျဖင့္ လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားသည္ နယ္ေျမတည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းမႈ ထိန္းသိမ္းေရးအား ျဖန္႔ခြဲေဆာင္ရြက္ ေနရသည့္အတြက္ ၎ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမား ၁၀ ဦးအား ရဲစခန္းသို႔ လက္ဆင့္ကမ္းပို႔ေဆာင္ႏုိင္သည့္ အေျခအေန မရွိျခင္းတုိ႔ေၾကာင့္ ၎တို႔အား သုႆန္သို႔ ေခၚေဆာင္သတ္ျဖတ္ရန္ဆုံးျဖတ္ခဲ့ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရသည္။

၎ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမား ၁၀ ဦးအား စာသင္ေက်ာင္း၌ ဖမ္းဆီးထိန္း သိမ္းထားရာမွ စက္တင္ဘာ ၂ ရက္ နံနက္ ၈ နာရီတြင္ အင္းဒင္ေက်းရြာ ပဲ႐ုံသုႆန္သုိ႔ ေခၚေဆာင္သြားခဲ့ေၾကာင္း၊ ယင္းသို႔ေခၚေဆာင္စဥ္ အင္းဒင္ရြာသားမ်ားက လမ္းျပၿပီး လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားက လုံၿခဳံေရးလုိက္ပါေဆာင္ရြက္ခဲ့ေၾကာင္း၊ ၎တို႔ေနာက္တြင္ ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္ သမားမ်ား၏ သတ္ျဖတ္ျခင္းခံရသူ ဦးေမာင္နီ၏ သားမ်ားအပါအ၀င္ ရြာသား ၁၀ ဦးကလည္း ဓားႏွင့္ ေပါက္ျပားမ်ားကိုင္ေဆာင္၍ လိုက္ပါသြားခဲ့ေၾကာင္း စစ္ေဆးေတြ႕ရွိရသည္။

ပဲ႐ုံသုႆန္ေရာက္ရွိခ်ိန္တြင္ ရြာသားအခ်ိဳ႕က ေတာင္ကုန္း ၂ ခုၾကား လွ်ဳိအတြင္း က်င္းတူးခဲ့ေၾကာင္း၊ ထုိ႔ေနာက္ ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမား ၁၀ ဦးအား က်င္းအတြင္း ဆင္းေစၿပီး ဦးေမာင္နီ၏ သားျဖစ္သူ ၂ ဦးႏွင့္ ရြာသား ၁ ဦးတုိ႔က ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္ သမားမ်ားကို ဓားျဖင့္ ခုတ္ခဲ့ေၾကာင္း၊ ၎ေနာက္႐ုန္းရင္းဆန္ခတ္ျဖစ္ေနသျဖင့္ က်င္းအနီးရွိ လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕၀င္ ၄ ဦးကလည္း ေသနတ္ျဖင့္ ၀င္ေရာက္ပစ္ခတ္ခဲ့ေၾကာင္း ေပၚေပါက္ ခဲ့သည္။

အဆုိပါဖမ္းဆီးရမိ ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမား ၁၀ ဦးသည္ အၾကမ္းဖက္တိုက္ ခိုက္မႈမ်ားတြင္ ပါ၀င္ပတ္သက္သူမ်ားျဖစ္ျခင္း၊ ၎တို႔ဘဂၤါလီရြာသားမ်ားမွ ဦးေမာင္နီ အား အေၾကာင္းမဲ့ဖမ္းဆီးသတ္ျဖတ္ခဲ့ျခင္း၊ တုိင္းရင္းသားမ်ားအား ၿခိမ္းေျခာက္ အႏုိင္က်င့္ မႈမ်ားရွိခဲ့ျခင္းတုိ႕ေၾကာင့္ တုိင္းရင္းသားမ်ားမွ စိတ္နာလ်က္ရွိၿပီး ျပန္လည္လက္စားေခ် သတ္ျဖတ္လုိ စိတ္မ်ားျဖစ္ေပၚလ်က္ရွိရာမွ ဖမ္းဆီးရမိဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမား ၁၀ ဦး အား သတ္ျဖတ္ခဲ့ေၾကာင္း စိစစ္ေတြ႕ရွိရသည္။

အဆုိပါျဖစ္စဥ္တြင္ အင္းဒင္ေက်းရြာမွ ရြာသားအခ်ဳိ႕ႏွင့္ လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားက ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမား ၁၀ ဦးကို သတ္ျဖတ္ခဲ့သည္မွာ မွန္ကန္ေၾကာင္း ၀န္ခံထြက္ဆုိခဲ့သျဖင့္ ပါ၀င္ပတ္သက္သူရြာသားမ်ားႏွင့္ ထိေတြ႕တုိက္ခိုက္မႈ စည္းမ်ဥ္းမ်ား (Rules of Engagement) အား ခ်ိဳးေဖာက္ခဲ့ေသာ လုံၿခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားကို ဥပေဒႏွင့္အညီ အေရးယူ ေဆာင္ရြက္သြားမည္ျဖစ္သည္။ ထုို႔ျပင္ အထက္ပါျဖစ္စဥ္ႏွင့္ပတ္သက္၍ အထက္ဌာနအဆင့္ဆင့္သို႔ တင္ျပခဲ့ျခင္းမရွိေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရသျဖင့္ ျဖစ္စဥ္တြင္ တုိက္႐ုိက္ပါ၀င္ပတ္သက္မႈမရွိေသာ္လည္း ကြပ္ကဲရန္တာ၀န္ရွိသူမ်ားကိုလည္း လုိအပ္သလုိေဖာ္ ထုတ္အေရးယူေဆာင္ရြက္သြားမည္ျဖစ္ၿပီး အေရးယူေဆာင္ရြက္ၿပီးစီးမႈအေျခအေနမ်ား ကိုလည္း သတင္းထုတ္ျပန္ သြားမည္ျဖစ္သည္။