တေးရေး/တေးဆို ထပ်ဆင့် အကယ်ဒမီ ဓီရာမိုရ် နှင့်တွေ ့ဆုံခြင်း

တေးရေး/တေးဆို ထပ်ဆင့် အကယ်ဒမီ ဓီရာမိုရ် နှင့်တွေ ့ဆုံခြင်း

ကျွန်တော်တို့ Mizzima Tv ကနေပြီးတော့ ယခုတစ်ပါတ်မှာ စီစဉ်တင်ဆက်ပေးမှာကတော့ တေးသံရှင် ထပ်ဆင့် အကယ်ဒမီ ဓီရာမိုရ် နဲ့တွေ့ ဆုံခန်းလေးပဲဖြစ်ပါတယ် ..ကိုဓီရာမိုရ် ရဲ့အနုပညာအပေါ်မှာထားတဲ့ခံယူချက်နဲ့ အနုပညာအကြောင်းလေးတွေပြောပြမယ့်အစီစဉ်လေးပဲဖြစ်ပါတယ် ခင်ဗျာ ။

 မေး ..   ကို ဓီရာမိုရ် မင်္ဂလာပါ ခင်ဗျ   ပထမဆုံးအကို့ရဲ့ ဂီတအပေါ်မှာထားတဲ့ ခံယူချက်ပေါ့နောက်တခုက သီချင်းတပုဒ်ကို အကြမ်းထည်ကစပြီးတော့ အချောဖြစ်လာတဲ့အထိ ဘယ်လိုတွေဖန်တီးလဲဆိုတာသိချင်ပါတယ်။

ဖြေ .. ဂီတအပေါ်မှာထားတဲ့ခံယူချက်ကတော့ ဂီတဆိုတာငယ်ငယ်တည်းက တူတူကြီးလာတယ်လို့ခံယူတယ်လေ ။ အဲဒီတော့ မိတ်ဆွေတစ်ယောက်လိုပေါ့။ ကိုယ်ကတော့ အရမ်းသဘောကျတဲ့အနုပညာရပ်တစ်ခုပေါ့ ။ နောက်ပြီးတော့ လူတွေအားလုံးအတွက် တော်တော်လေးအရေးပါတဲ့ဒီကဏ္ဍတစ်ခုလို့ မြင်ပါတယ် ။ လူတိုင်းနဲ့လည်း မကင်းနိုင်ဘူးလေ။ ဘယ်လိုလူမျိုးမဆို မကင်းနိုင်တဲ့ အရာမျိုးလေ။ အဲဒီတော့မိတ်ဆွေလို သူငယ်ချင်းလိုပေါ့ ။ အနီးစပ်ဆုံးရှိနေတဲ့ ကဏ္ဍတစ်ခုလို့ ခံယူထားပါတယ် ။ သီချင်းတစ်ပုဒ်ကို ဘယ်လို ဖန်တီးသလဲဆိုရင်တော့ ပတမဆုံး စိတ်ကူးက စတာပေါ့နော် ။ စိတ်ကူးကစပြီး ခံစားချက် စိတ်ကူးခံစားချက်၊ အဲဒီကနေစပြီးတော့ဒီဟာကို ဘယ်လိုလုပ်မလဲ တဖြည်းဖြည်းချဲ့ထွင်လာတာတွေ ရှိတာပေါ့ ။ သံစဉ်တွေရှိလာမယ် စာသားတွေရှိလာမယ်။  အဲဒီဟာတွေ ပြည့်သွားပြီဆိုရင် သီချင်းတစ်ပုဒ်ဖြစ်ပြီပေါ့။ တကယ်လို့ သူများကို နားထောင်စေချင်တယ် ဆိုရင်တော့ အဲဒီမှာ တစ်ခုခုလုပ်ရပြီပေါ့ ။ ရိုးရိုးတန်းတန်း ဆိုရင်တော့ ဂစ်တာနဲ့တီးပြလိုက်ရင် ဆိုပြတီးပြလိုက်ရင် နားထောင်လို့ ရပြီပေါ့။ ဒါပေမယ့် လူအများကိုနားထောင်စေချင်တယ်ဆိုရင်တော့ အသံသွင်းရတယ် ။ ဖြန့် ရတယ်ပေါ့။  စတူဒီယိုသွားရမယ် အသံသွင်းတာ အချောသတ်တာ အသေးစိတ်အများကြီးလုပ်ရမယ်ပေါ့ နောက်ဆုံးအဲ့ဒီပုံစံနဲ့ပဲဖန်တီးတာပေါ့နော် ...။

မေး .. အစ်ကို့သီချင်းတွေမှာ ဒီကြားနေကြမဟုတ်တဲ့ဒီ Music အသံလေးတွေကြားရတယ်ပေါ့ ဒီဟာက အစ်ကိုဘယ်လိုစိတ်ကူးဖြစ်သွားတာလဲ။  တချို့ သီချင်းတွေမှာ စောင်းသံတွေပါလာတာ ဗုံသံလေးတွေပါလာတာ မြန်မာအသံလေးတွေ ရောလာတာလည်း တွေ့ရတယ် ။ နောက်ဒီသီချင်းတစ်ပုဒ်ကို အစ်ကို ကိုယ်တိုင်စီစဉ်ပြီး ဂီတနုတ်တွေကအစ အစ်ကိုရေးပေးတာလား အဲဒါလေး သိချင်ပါတယ်။

ဖြေ ..  သီချင်းကတော့ဖန်တီးတဲ့နေရာမှာ ငယ်ငယ်လေးထဲက အဲဒီလို ပေါင်းစပ်ဖန်တီးရတာကို ကြိုက်ခဲ့တယ်တူပါတယ် ။ စပြီးဖန်တီးတဲ့ချိန်မှာ စဉ်းစားဖြစ်တာတော့အဲဒီအချိန်မှာ ဂီတက ပြတ်ပြတ်သားသားကွဲပြားနေတယ်လေ။ ဥပမာ ရိုးရာဆိုရိုးရာ Classic ဆို Classic ။ သူ့ခေါင်းစဉ်နဲ့သူသွားတာကိုး။ ဒါပေမယ့် ကိုယ်က ဘယ်လိုစဉ်းစားစားမိလဲဆိုတော့ ခံစားမိတဲ့နေတဲ့ သူက ကိုယ် တယောက်တည်း ဖြစ်နေတယ်။ ဖြစ်နေတဲ့ဂီတချင်းအတူတူ ဘာလို့ ခွဲခြားနေမှာလဲ ။ မခွဲခြားဘဲ ဘယ်လိုပေါင်းကူးတံတားလုပ်လိုက်ရင်ရော ဘယ်လိုစိတ်ဝင်စားစရာ ကောင်းမလဲ။ ကိုယ် ဘယ်လိုကြိုက်မလဲ ။ အဲ့ဒီလိုစဉ်းစားမိတယ် နောက်တစ်ချက်က ဒီရိုးရာသံတွေကိုထည့်တယ်ဆိုတာ ဒီမြန်မာနိုင်ငံမှာပဲ မြန်မာလူမျိုး ဂီတပညာရှင်တစ်ယောက်ကပဲ ဒါမျိုးကို သေသေချာချာ မိတ်ဆက်နိုင်မယ်။ လုပ်နိုင်မယ်ပေါ့။ အဲ့ဒီရည်ရွယ်ချက်နဲ့ လုပ်ဖြစ်တာပါ။နောက်အဓိကပေါင်းစပ်တဲ့ နေရာမှာ ကိုယ်တွေက Rock ကြိုက်တယ် Popဆိုလည်း ကြိုက်တယ် Classic လည်း ကြိုက်တယ် အဲဒါမျိုးတွေပေါင်းစပ်တာပေါ့နော်။

မေး ... အဲတော့ သီချင်း တစ်ပုဒ်ဖန်တီးပြီဆိုရင်သီချင်းရဲ့Noteတွေကရော။  

ဖြေ ... အဲဒါက ဒီကျောင်းကို စတက်ဖြစ်တဲ့အချိန်မှာ သီအိုရီကို သေသေချာချာ သင်ဖြစ်လိုက်တယ။ အရင်တုန်းက တီးဝိုင်းတွေဘာတွေ ထောင်ဖြစ်ပြီးတော့Own tune တွေ လုပ်ဖူးတယ် ။ အစ်ကိုအကြီးဆုံးက သီချင်းရေးတော့ သူ့သီချင်းတွေ ကိုယ်တိုင် Arrangement လုပ်ပြီးတော့နယ်မှာ တီးခဲ့တာတွေ ရှိတယ်။ နောက် ဒီကျောင်းကို ရောက်လာတဲ့အချိန်မှာ သီအိုရီကို သေချာသင်တယ် ။ Music Arrangement ရော၊ နောက်အဘ ဦးတင်ရီဆီက တော်တော်ပညာရတယ်။ နောက်ပညာရှင်ကြီးတွေ တော်တော်များများ မီခဲ့တယ်ပေါ့ ။       ဦးကိုကိုတို့ ဦးလှထွဋ်တို့ရော တကယ့်ကို တော်တဲ့ပညာရှင်တွေလေ အားကျတယ် ။

ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးတဲ့ဘက်ကိုကူးလာတဲ့အချိန်ကျ ကိုယ့်စိတ်ကူးထဲမှာကြားတဲ့ အသံအားလုံးကို ထည့်ချင်စိတ်ရှိတယ်ပေါ့နော် ။ အဲ့ဒီတော့ အားလုံးကို ကိုယ်ပဲ စိတ်ကြိုက်ဖန်တီးတယ် ။ ပညာရှင်တွေခေါ်လိုက်တယ် ။ သူတို့နဲ့ညှိတယ် လိုချင်တဲ့ဟာ ကို ပြောတယ် ။ လိုတဲ့Note ကို ရေးတယ် ။ အဲ့ဒီလိုပုံစံနဲ့ လုပ်တာပါ။

မေး .. နောက်ထပ်မေးချင်တာတစ်ခုက Copy နဲ့ Own Tune ရဲ့ ကွာခြားချက်လည်း သိချင်ပါတယ် ။ ဆိုလိုတာက ဂီတခေတ်ဦးမှာ ဒီ Copy တွေက အင်မတန်မှကို တချိန်က ဘုရင်ဖြစ်ခဲ့တာဆိုတော့ တဖြည်းဖြည်းနဲ့နောက်ပိုင်းမှာ Own Tune တွေက ခေတ်စားလာတော့ အဲဒီအပေါ်မှာ အစ်ကို့အမြင်လေးလည်း သိချင်ပါတယ်။ အဓိကတော့ Copy နဲ့ Own Tune ရဲ့ ကွာခြားချက်လည်း သိချင်တာပါ။

ဖြေ .. သူက ခေတ်အဆက်ဆက်ကိုပဲ ပြန်ကြည့်ပြောရမှာပဲ ။ Copy ဆိုတာကတော့ ပထမဦးဆုံးပေါ်တာကတော့ အနောက်တိုင်းကအသံတွေကို နည်းနည်း မှီငြမ်းပြီးတော့ ဒါ ဟိုးရှေးထဲကဆရာကြီးတွေက နည်းနည်းလေးလုပ်ခဲ့တာလေးတွေရှိပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးတဲ့ ပြည်တွင်းဖြစ်ပေါ့နော်။ ဒီပြည်တွင်းဖြစ် သံစဉ်နဲ့ စာသားကတော့ ပိုများပါတယ် ။ ကိုယ်တေ ွဂစ်တာစတီးတဲ့အချိန်ဆိုရင် အဲဒီအချိန်က စပြောမယ်ဆိုရင် အဲဒီချိန်က Copy က အဲ့ဒီလောက်မလွှမ်းမိုးသေးဘူး။ အခွေတစ်ခွေ ကြည့်မယ်ဆိုရင် ကော်ပီက ပါတော့ပါတယ်။  Own Tune တွေများတယ် ၊ တချို့ လူတွေက ကော်ပီတွေအများကြီးဆိုတယ် ။ ဒါပေမယ့် တချို့လူတွေက များသောအားဖြင့် Own Tune တွေ အများကြီးဆိုတယ် ။ ပြောရမယ်ဆိုရင် ကိုခိုင်ထူးတို့ ၊ ကိုခင်မောင်တိုးတို့၊  ကိုအဉ္ဇလီမောင်မောင်တို့ အဲလို သက်တမ်းတွေ ပေါ့။ နောက် ကိုထူးအိမ်သင်တို့   ပေါ်လာတဲ့အထိပေါ့။ Own Tune တွေ အများကြီး ဖန်တီးခဲ့ကြပါတယ် ။ နောက်ပိုင်း ဒီလို ၁၉၈၈ နောက်ပိုင်းလို့ပဲ ပြောရမှာပေါ့။ ကမ္ဘာဂီတပေါ့။ Rock ဂီတက အရမ်းခေတ်စားလာတယ် ။ အဓိက အဲ့ဒီဟာကို ပရိသတ်က နည်းနည်းဆာလောင်လာတယ်။ အဲဒီအပိုင်းကို အားသာလာတဲ့ လူတွေကလည်း များလာတယ် ။ ၁၉၈၈ နောက်ပိုင်း ၁၀နှစ်၊ ၁၅နှစ်မှာ လူတိုင်းက ကော်ပီသီချင်းတွေ ဆိုကြတာများလာတယ် ။ ဒါကဘယ်လိုဖြစ်တာလဲဆိုတော့ တကယ်ထူးခွျှန်တဲ့အဆိုတော်တွေလည်း အများကြီး သွားစုမိတယ်။ Own Tune ရေးတဲ့  လူ မရှိဘူးလားဆိုတော့ရှိတယ် ဒါပေမယ့်ယှဉ်လိုက်တဲ့ အခါကျတော့ ဂီတအရည်အသွေးနဲ့လုပ်နိုင်စွမ်းက တအားကွာတယ်။ ပရိသတ်ဆိုတာကတော့ ဘာမှမသိဘူး မသိတဲ့အခါကျ ပိုကောင်းတဲ့ဟာကိုပဲ နားထောင်မှာပေါ့။ အဲဒီခါကျ Own Tune က အားနည်းလာတယ်လို့ ပြောရမှာပေါ ။ Own Tune တွေအများကြီးဖန်တီးပြီး တကယ် Strong ဖြစ်တဲ့သူတွေလည်း ရှိပါတယ် ။ ဒါပေမယ့် တော်တော် အားနည်းလာတယ်။ ယှဉ်လို့ မရတဲ့အနေအထားပေါ့ ။ ကော်ပီကို ဘယ်လိုမြင်လဲလို့ ပြောရရင်တော့ ခေတ်တစ်ခေတ်ရဲ့ လိုလားချက်အရသူ့ဟာသူဖြစ်လာတာပေါ့နော်။ ဒီဟာပေါ်မှာ ကောင်းတယ်ဆိုးတယ်ဆိုတဲ့စိတ်ထက်ကို  ဒီအနုပညာကို လုပ်ကြမယ် ဆိုတဲ့စိတ်နဲ့ လုပ်ကြတာပေါ့။  ဒါပေမယ့် Own Tune ဆိုက်ဖက်က ကြည့်မယ်ဆိုရင် တော့ ဒါမကောင်းဘူး  မလုပ်သင့်ဘူးပေါ့သူများသံစဉ်ကိုယူပြီး စာသားတွေကို အနီးစပ်ဆုံးတွေ ထည့်တယ် ။ ကိုယ်ပိုင်အနုပညာမဟုတ်တဲ့အတွက် မကောင်းဘူး။  အဲလိုမြင်တာတွေလည်း ရှိပါတယ်။ ကိုယ့်ရဲ့ တစ်ယောက်တည်းအမြင်က ခေတ်တစ်ခုရဲ့ လိုလားချက် ၊ ပရိသတ်ရဲ့တောင့်တချက် ဒီအနုပညာရှင်ရဲ့ဖန်တီးချင်တဲ့စိတ် အကုန်ပေါင်းပြီးတော့ဖြစ်ခဲ့တာပေါ့နော် ။

မေး .. နောက်ထပ်မေးချင်တာတစ်ခုကတော့ တော်တော်များများသိချင်တဲ့ မေးခွန်းလေးပါ ။ တစ်နေ့ကပဲ အိမ်က ကလေးက မေးတယ် ။ သီချင်း ဆိုတာဘာလဲတဲ့။ ကျွန်တော်က ရုတ်တရက်ဆို ဘာဖြေရမှန်းမသိဘူး။ အစ်ကို့လို ပညာရှင်တစ်ယောက် အနေနဲ့ ပြောပြပေးပါ။

ဖြေ .. သီချင်းဆိုတာ English လို တိုက်ရိုက်ဘာသာပြန်ရရင် Song ပေါ့နော်။ သီချင်းအဆို ပါနေတဲ့ဂီတပုံစံတစ်ခုပေါ့ ကလေးကိုနားလည်အောင်ပြောရမယ်ဆိုရင် ဒါ နည်းနည်းတော့ပြောရခက်တယ် ။ ကြိုးစားပြီးပြောရမယ်ဆိုရင်တော့ ခံစားချက်တစ်ခု ရှိလာမယ်ပေါ့။  လူဆိုတာ စကားပြောနေကြတာပဲလေ။ ရိုးရိုးစကား ပြောတာနဲ့ သီချင်းနဲ့ဘာကွာလဲ ။ ရိုးရိုးစကားပြောတာနဲ ကဗျာနဲ့ ဘာကွာလဲ ဆိုတော့ ရိုးရိုးစကား ကတော့ စကားအနေနဲ့ပဲပြောတယ် ။ ဒါပေမယ့် အဲ့ဒါလေးကိုပဲ နည်းနည်းကာရန်လေး တစ်ခု သူ့Rule လေးတစ်ခုခုနဲ့ဒါလေး ပြန်အချိတ်ဆက်လေး တစ်ခု ၊ ပြောရမယ်ဆိုရင်တော့ ပညာရပ်လေးတစ်ခုပါလာတယ်ပေါ့။ ကဗျာပုံစံမျိုး ဖြစ်လာတယ်။ သီချင်းပုံစံမျိုးဖြစ်လာတယ်။ ပြောရမယ်ဆိုရင်တော့ သီချင်းနဲ့ ကဗျာက တော်တော်လေးနီးစပ်ပါတယ်။ သီချင်းဆိုတာ ကိုယ့်ရဲ့ခံစားချက်ကို တင်ပြတာ။ ခုနပြောသလို ပညာရပ်လေးပါလာတယ်။ ဒါလေးကို သံစဉ်ဘယ်လိုလုပ်မလဲ ဘယ်လို ပြန်ကျော့မလဲ။ အသံလေးကို ဘယ်လိုဆွဲငင်လိုက်မလဲ။ အဲဒါမျိုးကိုပဲ အခြေခံတာပါပဲ ။ သီချင်းဆိုတာ ကိုယ့် ခံစားချက်ကို ပညာရပ်လေးနဲ့ ဖြတ်သန်းလိုက်တာပါ။

Mizzima Weekly