ဒီႏွစ္ အပူပိုကာ စုိက္ပ်ဳိးမႈအထြက္ႏႈန္း ေလ်ာ့က်ႏုိင္

တစ္ပတ္အတြင္း မိုးေလဝသသ ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားကို မိုေလဝသပညာရွင္ ေဒါက္တာ ထြန္းလြင္ႏွင့္ ေတြ႔ဆံုေမးျမန္းလ်က္ အပတ္စဥ္ ေသာၾကာေန႔တိုင္း မဇၩိမက တင္ျပလ်က္ ရွိပါတယ္။  ဒီတစ္ပတ္ တင္ျပခ်က္ကေတာ့ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၂၀ ရက္မွ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၂၆ရက္ အထိ ခန္႔မွန္းခ်က္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ေဆာင္း နဲ႔ ေႏြအကူးကာလ အေျခအေန

လက္ရွိကာလဟာ ရာသီကာလ အပိုင္းျခားအေနနဲ႔ ေဆာင္းရာသီက ေႏြရာသီကို ကူးေျပာင္းေတာ့မယ့္ ကာလျဖစ္ပါတယ္။ ရာသီဥတုပိုင္းျခားမႈအရ ေဖေဖာ္ဝါရီလကုန္ထိ ေဆာင္းရာသီဟာ ရွိေနၿပီး မတ္လဆန္းတာနဲ႔ ေႏြရာသီကာလကို ေရာက္ရွိေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လက္ရွိျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ေန႔အပူခ်ိန္ေတြကို ၾကည့္တဲ့အခါမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ေျမာက္ဘက္အစြန္ဆံုး အေအးဆံုးေဒသမွာ ေန႔အပူခ်ိန္ေတြဟာ လက္ရွိအေျခေနမွာ ၁၅ ဒီဂရီစင္တီဂရိတ္ခန္႔ ရွိေနပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ေတာင္ဘက္အစြန္ဆံုး တနသၤာရီတိုင္းမ်ားမွာေတာ့ ေန႔အပူခ်ိန္ေတြဟာ ၃၅ဒီဂရီ စင္တီဂရိတ္ခန္႔ထိ ရွိေနပါတယ္။

ညအပူခ်ိန္မ်ား

ညအပူခ်ိန္ေတြၾကည့္တဲ့အခါမွာေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ေျမာက္ဘက္ အစြန္ဆံုး ေတာင္တန္းေဒသေတြမွာ ညအပူခ်ိန္ေတြဟာ သုညဒီဂရီမွ ၅ဒီဂရီစင္တီဂရိတ္ထိ ရွိေနပါတယ္။ ေရခဲမွတ္ရဲ႕ေအာက္ ေလ်ာ့တဲ့ေဒသရယ္လို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းမွာ ၿပီးခဲ့တဲ့ရက္မ်ားအတြင္းမွာေတာ့ မရွိခဲ့တာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ေတာင္ဘက္အစြန္ဆံုးျဖစ္တဲ့ တနသၤာရီတိုင္း၊ မြန္ျပည္နယ္၊ စတဲ့ေဒသေတြမွာေတာ့ ညအပူခ်ိန္ေတြဟာ ၂၀ဒီဂရီစင္တီဂရိတ္ခန္႔ ထိရွိပါတယ္။ က်န္ေဒသေတြမွာေတာ့ ညအပူခ်ိန္ေတြဟာ အၾကမ္းအားျဖင့္ ၁၀ဒီဂရီမွာ ၂၀ဒီဂရီစင္တီဂရိတ္အတြင္းမွာ ရွိေနပါတယ္။

မိုးရြာသြန္းမႈ

မိုးရြာသြန္းမႈအေနနဲ႔လည္း လက္ရွိရက္မ်ားအတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ ေျမာက္ဘက္အစြန္ဆံုးျဖစ္တဲ့ ကခ်င္ျပည္နယ္၊ စစ္ကိုင္းတိုင္းအထက္ပုိင္းမွာ ရံဖန္ရံခါ တိမ္အနည္းငယ္ျဖစ္ၿပီး မိုးအနည္းငယ္ ရြာသြန္းတာက လြဲရင္ေတာ့ တစ္ျပည္လံုးမွာ အမ်ားအားျဖင့္ သာယာေနပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အခုရက္ပုိင္းအတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံေပၚမွာ မိုးတိမ္ေတာင္ ျဖစ္ေပၚမႈမ်ား ေလ်ာ့နည္းၿပီးေတာ့ ေနေရာင္ျခည္ရရွိမႈေတြ မ်ားျပားလာတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံတစ္ဝန္းလံုးမွာ ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ အညႊန္းကိန္းမ်ားဟာ တစ္ေန႔ထက္တစ္ေန႔ ျမင့္မားလာတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။

ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ အျမင့္ဆံုးေရာက္ရွိ

လက္ရွိအေျခေနမွာေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံတစ္ဝန္းမွာ ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ အညႊန္းကိန္းမ်ားဟာ အလြန္ျမင့္တဲ့ အဆင့္ Very Hight  Level  မွာ ေရာက္ရွိေနတာကို ေတြ႕ၾကရပါတယ္။ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ခုႏွစ္ဟာ အယ္နီညိဳ ရာသီဥတု ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ကာလျဖစ္ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၅၄ ဒီဇင္ဘာလမွာ အယ္နီညိဳဟာ အားေကာင္းဆံုး အဆင့္ကို ေရာက္ရွိခဲ့ပါတယ္။ ႏွစ္ေပါင္း ၅၀၀ ေက်ာ္ ၾကာျမင့္ခဲ့ၿပီျဖစ္တဲ့ အယ္နီညိဳရဲ႕ သမိုင္းမွတ္တမ္းတစ္ေလွ်ာက္ ဒီႏွစ္ ၂၀၁၅-၂၀၁၆ ျဖစ္တဲ့ အယ္နီညိဳဟာ သမိုင္းမွာ အားေကာင္းဆံုး အယ္နီညိဳ ျဖစ္ေနခဲ့ပါတယ္။ အယ္နီညိဳ ျဖစ္စဥ္ေတြဟာ တစ္ခါျဖစ္ရင္ အနည္းဆံုး ၁၂လခန္႔ ၾကာျမင့္တတ္ၿပီးေတာ့ အားေကာင္းဆံုးဟာ ဒီဇင္ဘာလမွာ ရွိတဲ့အတြက္ အယ္နီညိဳရဲ႕ ထိခိုက္မႈေတြဟာ ေရွ႕၆လ ေနာက္ ၆လ ကာလေတြမွာ ႀကံဳေတြ႕ရတတ္ပါတယ္။ အဲတာေၾကာင့္ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၅ရဲ႕ ဒုတိယ ၆လအတြင္း အယ္နီညိဳ ထိခိုက္မႈေတြ ရွိခဲ့ၿပီး လက္ရွိ ၂၀၁၆ရဲ႕ ပထမ ၆ လအတြင္းမွာလည္း အယ္နီညိဳရဲ႕ ထိခိုက္မႈမ်ား ဆက္လက္ရွိႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ အယ္နီညိဳရဲ႕ ထိခိုက္မႈေၾကာင့္ ဘာေတြမ်ားျဖစ္ခဲ့သလဲလို႔ ျပန္လည္ သံုးသပ္ၾကည့္တဲ့အခါမွာ အထင္ရွားဆံုးေတြ႕ရတဲ့ အေၾကာင္းအရာကေတာ့ ၾသဂုဏ္လမွာ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ေရႀကီးမႈ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရွိတဲ့ ျပည္နယ္တိုင္းေဒသႀကီး ၁၄ခု ရွိတဲ့အနက္ ၁၂ခုမွာ ေရေဘးႀကံဳေတြ႕ခဲ့ရၿပီး ဒီႀကံဳေတြ႕တဲ့ ေရေဘးကလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕   ေရေဘးသမိုင္းမွာ အဆိုးဝါးဆံုးထဲက တစ္ခုျဖစ္ပါတယ္.။ အဲတာအျပင္ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၅အတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အဲဒီလိုေရႀကီးတဲ့ေဒသ ျဖစ္ေပၚခဲ့တဲ့ နည္းတူတစ္ျခားေဒသေတြမွာေတာ့ မိုးေခါင္းျခင္းကိိုလည္း   ႀကံဳေတြ႔ရပါတယ္။ အဲတာေၾကာင့္ စိုက္ပ်ိဳးသီးႏွံထုတ္လုပ္မႈ ထြက္ရွိမႈေတြအေပၚမွာေတာ့ ထိခိုက္မႈမ်ားရွိၿပီး အထြက္နည္းခဲ့တဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ ကုန္ေစ်းႏႈန္းေတြ ျမင့္တက္တာကိုလည္း ေတြ႕ခဲ့ရပါတယ္။ ဒီအခ်က္ေတြဟာ အယ္နီညိဳရဲ႕ ပထမတစ္ပိုင္းမွာ ႀကံဳေတြ႕ခဲ့ရတဲ့ ျဖစ္စဥ္မ်ား ျဖစ္ပါတယ္။ အခုေလာေလာဆယ္မွာေတာ့ အယ္နီညိဳရဲ႕ ဒုတိယ တစ္ပိုင္းျဖစ္တဲ့ ၂၀၁၆မွာ ဘာေတြ ထိခိုက္မႈ ရွိလာႏိုင္တယ္။ ဘာေတြကို သတိထားဖို႔လိုတယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္က အေရးႀကီးလာၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ အယ္နီညိဳျဖစ္ရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ရာသီဥတုဟာ ေရဘုယ်အားျဖင့္ ပူျပင္း ေျခာက္ေသြ႕တတ္ပါတယ္။ ဒီလိုပူျပင္းေျခာက္ေသြ႕တဲ့ရာသီဥတု ျဖစ္ေပၚတဲ့အခါ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အဓိအားျဖင့္ က႑သံုးခုျဖစ္္တဲ့ ေရရရွိမႈ စိုက္ပ်ိဳးေရးနဲ႔ က်န္းမာေရး ဒီက႑ သံုုးခုမွာ ထိခိုက္မႈ မ်ားျပားတတ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လက္ရွိအေျခေနမွာ ေရရွားပါးမႈ ႀကံဳေတြ႕ေနရပါတယ္။ ေနရာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ေရရွားပါးမႈမ်ားကို တစ္ေန႔ထက္ တစ္ေန႔တိုးၿပီး ေတြ႕ေနရပါတယ္။ ဥပမာ ဧရာဝတီတိုင္းတြင္းမွာ ရွိတဲ့ ဖ်ာပံုၿမိဳ႕နယ္၊ ဧရာဝတီတိုင္းမွာရွိတဲ့ မင္းတုန္းၿမိဳ႕နယ္တို႔မွာ ေရရွားပါမႈ ႀကံဳေတြ႕ေနရၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ အလယ္ပိုင္းမွာရွိတဲ့ ေရႊဘုိခ႐ိုင္ မေကြးတိုင္း စတဲ့ေဒသေတြမွာ ေရရွားပါမႈ ႀကံဳေတြ႕ေနရၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ သတင္းတစ္ပုဒ္အရဆိုရင္ေတာ့ ဧရာဝတီတိုင္း အတြင္း သာေပါင္းၿမိဳ႕နယ္မွာ ေရရွိဖို႔အတြက္ အဝီစီတြင္းမ်ား တူးရာမွာ ေရမထြက္ေတာ့တဲ့အတြက္ သားေပါင္းၿမိဳ႕နယ္အတြင္းက တစ္ခ်ိဳ႕ေက်းရြာေတြမွာ ေသာက္ေရသံုးေရကို လယ္ကြင္းထဲက ေရကို ေသာက္သံုးေနရတယ္ဆိုတဲ့ သတင္းထိ ျဖစ္ေပၚေနတာ ေတြ႕ရပါတယ္။

စိုက္ပ်ဳိးမႈ အထြက္ႏႈန္းေလ်ာ့ႏုိင္တဲ့ႏွစ္

လက္ရွိခ်ိန္ဟာ ေဆာင္းရာသီအတြင္းပဲ ရွိေနေသးတဲ့အတြက္ ဒီလိုႀကံဳေတြ႕ရျခင္းဟာ ပံုမွန္ထက္မ်ားစြာ ေစာတယ္လို႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ တကယ္ပူျပင္းေျခာက္ေသြ႕တဲ့ေႏြရာသီ ေရာက္လာခဲ့မယ္ဆိုရင္ေတာ့   ေရျပႆနာရဲ႕ ႀကီးထြားမႈဟာ ဒီထက္ပိုးဆိုးႏိုင္တဲ့ အေနထားမွာ ေရာက္ရွိလို႔ ေနပါတယ္။ စိုက္ပ်ိဳးေရး ထုတ္လုပ္မႈ အေနနဲ႔ေတာ့ ဒီႏွစ္ထြက္ကုန္အေနနဲ႔ မ်ားစြာေလ်ာ့နည္းႏိုင္ၿပီး စားနပ္ရိကၡာဖူလံုဖို႔ အတြက္လည္း အလြန္သတိထား ေဆာင္ရြက္ၾကဖို႔လိုမယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ကို ေဖာ္ျပေနပါတယ္။

အယ္လ္နီညိဳေၾကာင့္ ဗုိင္းရပ္စ္ပိုးကူးစက္ႏုိင္

က်န္းမာေရးအတြက္ကေတာ့ အယ္လ္နီညိဳ အားေကာင္းတဲ့ႏွစ္ေတြမွာ ကူးစက္ျပန္႔ပြားတတ္တဲ့ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးေတြ ေပၚေပါက္တတ္ပါတယ္။ ၁၉၁၈-၁၉၂၀ခုႏွစ္တုန္းက အားေကာင္းတဲ့ အယ္နီညိဳ ျဖစ္တဲ့အခါမွာ ကမၻာ့လူဦးေရ သန္း ၅၀မွ သန္း ၁၀၀ေလာက္ထိ ေသေၾကပ်က္စီးခဲ့တဲ့ H1 N1 ဗိုင္းရပ္ပိုး ေပၚထြက္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီႏွစ္ ၂၀၁၅-၂၀၁၆မွာ မိုးေခါင္မႈဒဏ္ကို အျပင္းအထန္ခံစားေနရတဲ့ ဘရာဇီးႏိုင္ငံအစ ျပဳၿပီးေတာ့ ဇီကာလို႔ အမည္ရွိတဲ့ ဗိုင္းရစ္ပိုးတစ္ခု ေပၚထြက္လာပါတယ္။ ဘရားဇီးႏိုင္ငံမွာ အဲဒီဗိုင္းရပ္ပိုး ကူးစက္ခံရတဲ့ လူအရည္အတြက္ဟာ ၁.၃သန္းထိ ရွိေနၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ လက္ရွိမွာ ႏိုင္ငံေပါင္း ၂၅ ႏုိင္ငံထိ ျပန္႔ႏွံေနၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔ေတာ့ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံ ထိုင္းႏိုင္ငံ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံေတြမွာ အခုခါမွာ ဇီကာဗိုင္းရပ္ပိုးမ်ား ကူးစက္ခံေနရၿပီလို႔ သက္ဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံမ်ားရဲ႕ ထုတ္ျပန္ေၾကျငာခ်က္အရ သိရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔လည္း အထူးသျဖင့္လာမယ့္ မိုးဥက်ရာသီမွာ ဇီကာဗိုင္းရပ္ပိုး ကူးစက္ျခင္းေဘးမွာ ကင္းလႊတ္ရေအာင္ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ျပင္ဆင္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ဖို႔ အထူးလိုအပ္ပါတယ္။ အယ္နီညိဳ ရာသီဥတုဟာ ပူျပင္းေျခာက္ေသြ႕တဲ့ ရာသီဥတု ေပးတတ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ဒီႏွစ္မွာ အထူးသတိထားရမယ့္ သဘာဝေဘးတစ္ခု ထပ္မံတိုးလာျပန္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လက္ရွိကာလမွာ မေမွ်ာ္လင့္ဘဲ မၾကာခဏ ၾကားသိေနရတဲ့ သဘာဝေဘးကေတာ့ မီးေလာင္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ အယ္နီညိဳ ရာသီဥတုဟာ ပူျပင္းေျခာက္ေသြ႕တဲ့ ရာသီဥတုကို ျဖစ္ေပၚေစတတ္တဲ့အတြက္ မီးေလာင္ျခင္းကိုအားေပးတဲ့ ရာသီဥတုျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုလိုခ်င္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔ မီးေလာင္ျခင္းကိုလည္း ေနာက္ထပ္ အယ္နီညိဳနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ သဘာဝေဘးတစ္ခုအျဖစ္ သတိထားေဆာင္ရြက္ၾကဖို႔လိုတယ္လို႔ အႀကံျပဳတင္ျပလိုပါတယ္။

သတိထားသင့္တဲ့အခ်က္

ေနာက္ဆံုးတင္ျပလိုတဲ့ အခ်က္ကေတာ့ လာမယ့္တစ္ပါတ္မွာ ရာသီဥတုအေနနဲ႔ ထူးထူးျခားျခားမရွိႏိုင္ေသးေပမယ့္ အဓိက အေရးထားရမယ့္ အခ်က္ကေတာ့ အပူခ်ိန္မ်ားျမင့္တက္လာျခင္းပဲ   ျဖစ္ပါတယ္။ လာမည့္တစ္ပါတ္အတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေန႔အပူခ်ိန္မ်ား ျမင့္တက္လာရာမွာ ပထမဦးဆံုး အႀကိမ္အျဖစ္ ေန႔အပူခ်ိန္ေတြဟာ ၄၀ဒီဂရီမွ ၄၅ဒီဂရီစင္တီဂရိတ္ေလာက္ထိ ျမင့္တက္ႏိုင္တဲ့ အလားလာမ်ား ရွိႏုိင္ပါတယ္။ အဲဒီေဒသေတြကေတာ့ မေကြးတိုင္း ပဲခူးတိုင္း၊ ကရင္ျပည္နယ္၊ မြန္ျပည္နယ္ႏွင့္ တနသၤာရီတိုင္းတို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ေန႔အပူခ်ိန္ေတြ ၄၀ႏွင့္အထက္ ေရာက္ရွိလာမယ့္ ပထမဦးဆံုး အႀကိိမ္ ျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ ဒီအပူခ်ိန္ေတြ ျမင့္တက္မႈဟာ တစ္ကမၻာလံုးမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ ပံုမွန္အေျခေနမ်ားႏွင့္ ႏိႈင္းစာမယ္ဆိ္ုရင္ေတာ့ ဒီအပူခ်ိန္ျမင့္တက္မႈဟာ ရွမ္းျပည္နယ္၊ ကယားျပည္နယ္နဲ႔ ျမစ္ဝကၽြန္းေပၚေဒသတစ္ခ်ိဳ႕မွာသာ ပံုမွန္အတိုင္းရွိေနၿပီး က်န္ေဒသအားလံုးကေတာ့ ပံုမွန္ရဲ႕ အထက္ကို ေက်ာ္လြန္ေနတယ္ဆိုတာကို   ေတြ႕ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ ေန႔အပူခ်ိန္ဟာ ၈ဒီဂရီမွ ၁၂ ဒီဂရီစင္တီဂရိတ္အထိ ေက်ာ္လြန္ေနၿပီးေတာ့ က်န္တိုင္းေဒသေတြနဲ႔ ျပည္နယ္ေတြမွာ အပူခ်ိန္ဟာ ၂ဒီဂရီမွ ၄ဒီဂရီစင္တီဂရိတ္ထိ ပိုေနတဲ့အတြက္ အပူနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အႏၱရာယ္ကိုေတာ့ ေနာက္လာမည့္ ရက္သတၱပတ္အတြင္းမွာ အထူးသတိထားဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္ဆိုတဲ့အေၾကာင္း တင္ျပရင္ နိဂံုးခ်ဳပ္အပ္ပါတယ္။